Viddhoti sallena laddhappahāro. Phuṭṭhoti ghaṭṭito. Paretoti pīḷito. Dhāvatīti purato gacchati. Vidhāvatīti anekavidhena gacchati. Sandhāvatīti vegena dhāvati. Saṃsaratīti ito cito ca carati.

Acelakoti niccolo, naggoti attho. Muttācāroti visaṭṭhācāro, uccārakammādīsu lokiyakulaputtācārena virahito ṭhitakova uccāraṃ karoti, passāvaṃ karoti, khādati bhuñjati. Hatthāvalekhaṇoti hatthe piṇḍamhi ṭhite jivhāya hatthaṃ avalikhati, uccāraṃ vā katvā hatthasmiṃyeva daṇḍakasaññī hutvā hatthena avalikhati. Te kira daṇḍakaṃ "satto"ti paññapenti. Bhikkhāgahaṇatthaṃ "ehi bhadante"ti vutto na etīti na ehibhadantiko. Tena hi "tiṭṭha bhadante"ti vuttopi na tiṭṭhatīti na tiṭṭhabhadantiko. Tadubhayampi kira so "etassa vacanaṃ kataṃ bhavissatī"ti na karoti.

Abhihaṭanti puretaraṃ gahetvā āhaṭaṃ bhikkhaṃ. Uddissakatanti "idaṃ tumhe uddissa katan"ti evaṃ ārocitaṃ bhikkhaṃ. Na nimantananti "asukaṃ nāma kulaṃ vā vīthiṃ vā gāmaṃ vā paviseyyāthā"ti evaṃ nimantitabhikkhampi na sādiyati na gaṇhāti. Na kumbhimukhāti kumbhito uddharitvā dīyamānaṃ bhikkhaṃ na gaṇhāti. Na kaḷopimukhāti kaḷopīti ukkhali vā pacchi vā, tatopi na gaṇhāti. Kasmā? kumbhikaḷopiyo maṃ nissāya kaṭacchunā pahāraṃ labhantīti. Na eḷakamantaranti ummāraṃ antaraṃ katvā dīyamānaṃ na gaṇhāti. Kasmā? ayaṃ maṃ nissāya antarakaraṇaṃ labhatīti. Daṇḍamusalesupi eseva nayo.

เล่มที่ ๒๙ ขุททกนิกาย มหานิทเทส๖๘๒

ที่มาและฉบับอื่นของ “๑๕. อัตตทัณฑสุตตนิทเทส”