@ สํ. สฬา. ๑๘/๓๑๗/๒๒๐ (สฺยา), องฺ. จตุกฺก. ๒๑/๑๔/๑๘ ๓ ขุ. สุ. ๒๕/๒๐๔๒/๕๓๒,

@ ขุ. จูฬ. ๓๐/๗๕/๑๖ (สฺยา) ๔ ม. มู. ๑๒/๒๔/๑๔

@๕ ม. มู. ๑๒/๒๖/๑๕, องฺ. ทสก. ๒๔/๖๐/๘๘ ๖ ก. องฺคสฺส ๗ ก., ม. อาทีนวสญฺญาย

ยํ ปน อุปจารปฺปนาเภเทน สมาธินา ปวตฺติภาวนิวารณโต ฆฏปฺปหาเรเนว อุทกปิฏฺฐิเสวาลสฺส เตสํ เตสํ นีวารณาทิธมฺมานํ ปหานํ, เอตํ วิกฺขมฺภนปฺปหานํ นาม. ยํ จตุนฺนํ อริยมคฺคานํ ภาวิตตฺตา ตํตํมคฺควโต อตฺตโน อตฺตโน สนฺตาเน "ทิฏฺฐิคตานํ ปหานายา"ติอาทินา ๑- นเยน วุตฺตสฺส สมุทยปกฺขิยสฺส สพฺพกิเลสคณสฺส ๒- อจฺจนฺตอปฺปวตฺติภาเวน ปหานํ, อิทํ สมุจฺเฉทปฺปหานํ นาม. ยํ ปน ผลกฺขเณ ปฏิปฺปสฺสทฺธตฺตํ กิเลสานํ, เอตํ ปฏิปฺปสฺสทฺธิปฺปหานํ นาม. ยํ สพฺพสงฺขตนิสฺสฏตฺตา ปหีนสพฺพสงฺขตํ นิพฺพานํ, เอตํ นิสฺสรณปฺปหานํ นาม. สพฺพมฺปิ เจตํ ปหานํ ยสฺมา จาคฏฺเฐน ปหานํ, วินยฏฺเฐน วินโย, ตสฺมา "ปหานวินโย"ติ วุจฺจติ. ตํตํปหานวโต วา ตสฺส ตสฺส วินยสฺส สมฺภวโต เจตํ ๓- "ปหานวินโย"ติ วุจฺจติ. เอวํ ปหานวินโยปิ ปญฺจธา ภิชฺชตีติ เวทิตพฺโพ. ๔-

เล่มที่ ๓๐ ขุททกนิกาย จูฬนิทเทส๑๕๖

ที่มาและฉบับอื่นของ “โมฆราชมาณวกปัญหานิทเทส”