[๑๐๓] วณฺณูปสญฺหิตนฺติ คุณูปสญฺหิตํ.

[๑๐๔] สจฺจวฺหโยติ พุทฺโธ หิ สจฺเจเนว อวฺหาเนน นาเมน ยุตฺโต. พฺรเหฺมติ ตํ พฺราหฺมณํ อาลปติ.

ตตฺถ โลโกติ ลุชฺชนฏฺเฐน โลโก. เอโก โลโก ภวโลโกติ เตภูมกวิปาโก. โส หิ ภวตีติ ภโว, ภโว เอว โลโก ภวโลโก. ภวโลโก จ สมฺภวโลโก จาติ เอตฺถ เอเกโก เทฺว เทวฺ โหติ. ภวโลโก หิ สมฺปตฺติภววิปตฺติภววเสน ทุวิโธ. สมฺภวโลโกปิ สมฺปตฺติสมฺภววิปตฺติสมฺภววเสน ทุวิโธ. ตตฺถ สมฺปตฺติภวโลโกติ สุคติโลโก. โส หิ อิฏฺฐผลตฺตา สุนฺทโร โลโกติ สมฺปตฺติ, ภวตีติ ภโว, สมฺปตฺติ เอว ภโว สมฺปตฺติภโว, โส เอว โลโก สมฺปตฺติภวโลโก. สมฺปตฺติสมฺภวโลโกติ สุคตูปคกมฺมํ. ตํ หิ สมฺภวติ เอตสฺมา ผลนฺติ สมฺภโว, สมฺปตฺติยา สมฺภโว สมฺปตฺติสมฺภโว, สมฺปตฺติสมฺภโว เอว โลโก สมฺปตฺติสมฺภวโลโกติ.

วิปตฺติภวโลโกติ อปายโลโก. โส หิ อนิฏฺฐผลตฺตา วิรูโป โลโกติ วิปตฺติ, ภวตีติ ภโว, วิปตฺติ เอว ภโว วิปตฺติภโว, วิปตฺติภโว เอว โลโก วิปตฺติภวโลโก. วิปตฺติสมฺภวโลโกติ อปายูปคกมฺมํ. ตํ หิ สมฺภวติ เอตสฺมา ผลนฺติ สมฺภโว, วิปตฺติยา สมฺภโว วิปตฺติสมฺภโว, วิปตฺติสมฺภโว เอว โลโก วิปตฺติสมฺภวโลโกติ. ติสฺโส เวทนาติ สุขา เวทนา ทุกฺขา เวทนา อทุกฺขมสุขา เวทนา โลกิยา เอว. ๒- อาหาราติ ปจฺจยา. ปจฺจยา หิ อตฺตโน ผลํ อาหรนฺตีติ อาหารา. กพฬิงฺการาหาโร ผสฺสาหาโร มโนสญฺเจตนาหาโร วิญฺญาณาหาโรติ จตฺตาโร. วตฺถุวเสน กพฬีกตฺตพฺพตฺตา กวฬิงฺกาโร, อชฺโฌหริตพฺพตฺตา