evaṃ khandhesu santesu hoti sattoti sammuti.

Evameva pañcasu upādānakkhandhesu sati "satto puggalo"ti vohāramattaṃ hotīti evamādinā nayena nāmarūpānaṃ yāthāvadassanasaṅkhātena diṭṭhivisuddhibhūtena ñāṇena nāmarūpaṃ pariggahetvā puna tassa paccayampi pariggaṇhanto vuttanayeneva nāmarūpaṃ pariggahetvā "ko nu kho imassa hetū"ti pariyesanto ahetuvā visamahetuvādesu dosaṃ disvā rogaṃ disvā tassa nidānaṃ samuṭṭhānampi pariyesanto vejjo viya tassa hetuñca paccayañca pariyesanto avijjā

@4 saṃ. sa. 15/171/163, abhi. ka. 37/233/66 5 cha.Ma. santesu 6 cha.Ma. vuttanayena Taṇhā upādānaṃ kammanti ime cattāro dhamme nāmarūpassa uppādapaccayattā "hetū"ti āhāraṃ upatthambhanapaccayattā "paccayo"ti ca passati. Imassa hi kāyassa avijjādayo tayo dhammā mātā viya dārakassa upanissayā honti, kammaṃ pitā viya puttassa janakaṃ, āhāro dhāti viya dārakassa sandhārakoti. Evaṃ rūpakāyassa paccayapariggahaṃ katvā puna "cakkhuñca paṭicca rūpe ca uppajjati cakkhuviññāṇan"tiādinā nayena nāmakāyassapi paccayaṃ pariggaṇhāti, evaṃ pariggaṇhanto "atītānāgatāpi dhammā evameva vattantī"ti sanniṭṭhānaṃ karoti.

เล่มที่ ๓๐ ขุททกนิกาย จูฬนิทเทส๒๐๐

ที่มาและฉบับอื่นของ “ขัคควิสาณสุตตนิทเทส”