อนึ่ง ในบทว่า โคตรภู นี้ พึงทราบว่าเป็นอนุโลมญาณดังที่ท่านกล่าวไว้ในปัฏฐานว่า อนุโลมญาณของพระอรหันต์เป็นปัจจัยแก่ผลสมาบัติด้วยอำนาจอนันตรปัจจัย. ๕- อนุโลมญาณของพระเสกขะเป็นปัจจัยแก่ผลสมาบัติด้วยอำนาจอนันตรปัจจัย. ๖- การออกจากนิโรธย่อมมีด้วยผลใด, ผลนั้นย่อมมีในลำดับของเนวสัญญานาสัญญายตนะ. ____________________________ ๕- อภิ. ปฏฺฐาน. เล่ม ๔๐/ข้อ ๕๐๙ ๖- อภิ. ปฏฺฐาน. เล่ม ๔๐/ข้อ ๕๑๓

ในบทนั้น ผลทั้งหมดที่เหลือเว้นผลอันเกิดขึ้นในมรรควิถี ชื่อว่าเป็นไปแล้วด้วยสามารถแห่งผลสมาบัติ. ผลนี้เป็นไปแล้วด้วยการเกิดขึ้นในมรรควิถีก็ดี ในผลสมาบัติก็ดี ด้วยประการฉะนี้.

ท่านกล่าวเป็นคาถาไว้ว่า

ปฏิปฺปสฺสทฺธทรถํ อมตารมฺมณํ สุภํ วนฺตโลกามิสํ สนฺตํ สามญฺญผลมุตฺตมํ. สามัญญผลสูงสุด ระงับความกระวนกระวาย มีอมตะเป็นอารมณ์ งาม คายโลกามิส สงบ ดังนี้. นี้เป็นผลสมาปัตติกถาในนิทเทสนี้.

เล่มที่ ๓๑ ขุททกนิกาย ปฏิสัมภิทามรรค๑,๔๒๗

อรรถกถา ฉบับแปลไทย เป็นงานของผู้แปลและผู้จัดพิมพ์ฉบับแปล คัดมาตามต้นฉบับโดยไม่แก้ถ้อยคำ แสดงภายใต้ เงื่อนไขนี้ หากเจ้าของประสงค์ให้นำออก แจ้งที่ saddhammadana@gmail.com จะนำออกทันที

ที่มาและฉบับอื่นของ “สังขารุเปกขาญาณนิทเทส”