พึงทำการประกอบ สมฺภวนฺติ ศัพท์ แม้ด้วยบทที่เหลือ.

อนึ่ง ในบทว่าโสกะเป็นต้น มีความดังต่อไปนี้.

ความแห้งใจ ชื่อว่าโสกะ. ความคร่ำครวญ ชื่อว่าปริเทวะ. สิ่งที่สิ้นไปได้ยาก ชื่อว่าทุกขะ หรือสิ่งน่ากลัว ๒ อย่าง คือด้วยสามารถแห่งความเกิดและความตั้งอยู่ ชื่อว่าทุกข์. ความเสียใจ ชื่อว่าโทมนัส. ความแค้นใจยิ่ง ชื่อว่าอุปายาส.

ในบทนี้ว่า สมฺภวนฺติ - ย่อมมี คือย่อมเกิด.

เล่มที่ ๓๑ ขุททกนิกาย ปฏิสัมภิทามรรค๑,๗๘๘

อรรถกถา ฉบับแปลไทย เป็นงานของผู้แปลและผู้จัดพิมพ์ฉบับแปล คัดมาตามต้นฉบับโดยไม่แก้ถ้อยคำ แสดงภายใต้ เงื่อนไขนี้ หากเจ้าของประสงค์ให้นำออก แจ้งที่ saddhammadana@gmail.com จะนำออกทันที

ที่มาและฉบับอื่นของ “บุพเพนิวาสานุสติญาณนิทเทส”