ด้วยเหตุนั้น พระผู้มีพระภาคเจ้าจึงตรัสว่า ๔- กมฺมํ สตฺเต วิภชติ ยทิทํ หีนปฺปณีตตาย - กรรมย่อมจำแนกสัตว์ทั้งหลาย คือเพราะความเลวและประณีต. ____________________________ ๔- ม. อุ. เล่ม ๑๔/ข้อ ๕๙๖

ในบทมีอาทิว่า ชาติปจฺจยา ชรามรณํ - เพราะมีชาติเป็นปัจจัยจึงมีชราและมรณะ มีอธิบายดังต่อไปนี้.

พึงทราบว่า เพราะเมื่อไม่มีชาติ ชรามรณะ หรือว่าธรรมมีโสกะเป็นต้น ก็ไม่มี. แต่เมื่อมีชาติชรามรณะและธรรมทั้งหลายมีโสกะเป็นต้น อันเกี่ยวเนื่องกับชรามรณะของคนพาลผู้ถูกทุกขธรรม กล่าวคือชรามรณะถูกต้องแล้ว หรือไม่เกี่ยวเนื่องของคนพาลผู้ถูกทุกขธรรมนั้นๆ ถูกต้องแล้ว ก็มี. ฉะนั้น ชาตินี้จึงเป็นปัจจัยแห่งชรามรณะและแห่งโสกะเป็นต้น.

ในบทมีอาทิว่า โส ตถา ภาวิเตน จิตฺเตน - ภิกษุนั้นมีจิตอบรมแล้วอย่างนั้น พึงทราบอธิบายดังต่อไปนี้.