บทว่า ปรมฺมรณา - เมื่อตายไป คือในการถือเอาขันธ์ที่เกิดในลำดับนั้น.

อีกอย่างหนึ่ง บทว่า กายสฺส เภทา คือ เพราะตัดชีวิตินทรีย์.

บทว่า ปรมฺมรณา คือ ก่อนจุติจิต.

บททั้งปวงมีอาทิอย่างนี้ว่า อปายํ เป็นไวพจน์ของนรก. ชื่อว่านิริยะ เพราะปราศจากความเจริญอันสมมติว่าเป็นบุญอันเป็นเหตุแห่งสวรรค์และนิพพาน. ชื่อว่าอบาย เพราะไม่มีความสุขหรือความเจริญ. ชื่อว่าทุคติ เพราะเป็นทาง เป็นที่อาศัยของทุกข์.

เล่มที่ ๓๑ ขุททกนิกาย ปฏิสัมภิทามรรค๑,๘๗๓

อรรถกถา ฉบับแปลไทย เป็นงานของผู้แปลและผู้จัดพิมพ์ฉบับแปล คัดมาตามต้นฉบับโดยไม่แก้ถ้อยคำ แสดงภายใต้ เงื่อนไขนี้ หากเจ้าของประสงค์ให้นำออก แจ้งที่ saddhammadana@gmail.com จะนำออกทันที

ที่มาและฉบับอื่นของ “ทิพจักขุญาณนิทเทส”