วิจิกิจฉานุสัยเกิดในจิตสหรคตด้วยวิจิกิจฉา.

อวิชชานุสัยเกิดด้วยสามารถแห่งสหชาตธรรมในอกุศลจิต ๑๒ ด้วยอำนาจอารมณ์ ทิฏฐิ วิจิกิจฉา โมหะ แม้ ๓ อย่างเกิดขึ้นด้วยสามารถอารมณ์ในเตภูมิกธรรมที่เหลือนั่นแหละ.

ภวราคานุสัย แม้เกิดในจิตปราศจากทิฏฐิ ๔ ท่านก็ไม่กล่าวด้วยอำนาจสหชาตะ คือการเกิดร่วมกัน. แต่ท่านกล่าวถึงโลภะเกิดในรูปาวจรธรรมและอรูปาวจรธรรม ด้วยอารมณ์เท่านั้น.

บัดนี้ พระสารีบุตรเถระเมื่อจะแสดงถึงฐานะกิเลสอันนอนเนื่องของอนุสัยตามที่กล่าวมาแล้ว จึงกล่าวบทมีอาทิว่า ยํ โลเก ดังนี้.

เล่มที่ ๓๑ ขุททกนิกาย ปฏิสัมภิทามรรค๑,๙๕๓

อรรถกถา ฉบับแปลไทย เป็นงานของผู้แปลและผู้จัดพิมพ์ฉบับแปล คัดมาตามต้นฉบับโดยไม่แก้ถ้อยคำ แสดงภายใต้ เงื่อนไขนี้ หากเจ้าของประสงค์ให้นำออก แจ้งที่ saddhammadana@gmail.com จะนำออกทันที

ที่มาและฉบับอื่นของ “อาสยานุสยญาณนิทเทส”