บทว่า กุมฺมคฺคํ ปฏิปนฺโน - โลกสันนิวาสเดินผิดแล้ว คือเดินทางผิดอย่างเลวร้าย. ส่วนข้างหน้าท่านกล่าวต่างกันด้วยบทต่างๆ ว่า วิปถปกฺขนฺโต - แล่นไปผิดทาง.

บทว่า อุปนียติ - โลกอันชรานำเข้าไป คืออันชรานำเข้าไปหามรณะ. เพราะท่านกล่าวชราว่า อายุโน สํหานิ๒- ความเสื่อมแห่งอายุ. ____________________________ ๒- สํ. นิ. เล่ม ๑๖/ข้อ ๖

บทว่า อทฺธุโว - มิได้ยั่งยืน คือไม่มั่นคง ไม่เป็นอย่างนั้นตลอดกาลเพราะไม่ยั่งยืน ฉะนั้น บทว่า อทฺธุโว นี้ กล่าวถึงเหตุของบทก่อนว่า อุปนียติ - อันชรานำเข้าไป.

ด้วยบทนี้ ท่านกล่าวถึงชราทุกข์พร้อมด้วยเหตุ.

เล่มที่ ๓๑ ขุททกนิกาย ปฏิสัมภิทามรรค๑,๙๘๑

อรรถกถา ฉบับแปลไทย เป็นงานของผู้แปลและผู้จัดพิมพ์ฉบับแปล คัดมาตามต้นฉบับโดยไม่แก้ถ้อยคำ แสดงภายใต้ เงื่อนไขนี้ หากเจ้าของประสงค์ให้นำออก แจ้งที่ saddhammadana@gmail.com จะนำออกทันที

ที่มาและฉบับอื่นของ “มหากรุณาสมาปัตติญาณนิทเทส”