๒๐-๒๔. ญาณปญฺจกนิทฺเทสวณฺณนา

[๗๕] ญาณปญฺจกนิทฺเทเส เตสํ ปญฺจนฺนํ ญาณานํ อปุพฺพสมฺพนฺธสภาวโต เอกโตว ปุจฺฉาวิสฺสชฺชนานิ กตานิ. อภิญฺญาตา โหนฺตีติ ธมฺมสภาวลกฺขณ- ชานนวเสน สุฏฺฐุ ญาตา โหนฺติ. ญาตา โหนฺตีติ ญาตปริญฺญาวเสน สภาวโต ญาตตฺตา ญาตา นาม โหนฺติ. เยน ญาเณน เต ธมฺมา ญาตา โหนฺติ, ตํ ญาตฏฺเฐน ญาณํ, ปชานนฏฺเฐน ปญฺญาติ สมฺพนฺโธ. อิมินาว นเยน เสสญาณานิปิ โยเชตพฺพานิ. ปริญฺญาตา โหนฺตีติ สามญฺญลกฺขณวเสน สมนฺตโต ญาตา โหนฺติ. ตีริตา โหนฺตีติ ตีรณปริญฺญาวเสน อนิจฺจาทิโต อุปปริกฺขิตา สมาปิตา นาม โหนฺติ. ปหีนา โหนฺตีติ อนิจฺจานุปสฺสนาทินา ญาเณน นิจฺจสญฺญาทโย ภงฺคานุปสฺสนโต ปฏฺฐาย ปหีนา โหนฺติ. ปริจฺจตฺตา โหนฺตีติ ปหานวเสเนว ฉฑฺฑิตา นาม โหนฺติ. ภาวิตา โหนฺตีติ วฑฺฒิตา ปริภาวิตา จ โหนฺติ. เอกรสา โหนฺตีติ สกิจฺจสาธนปฏิปกฺขปฺปหาเนน เอกกิจฺจา โหนฺติ, ปจฺจนีกโต วา วิมุตฺติวเสน วิมุตฺติรเสน เอกรสา โหนฺติ. สจฺฉิกตา โหนฺตีติ ปฏิลาภวเสน ผลธมฺโม ปฏิเวธวเสน นิพฺพานธมฺโมติ ปจฺจกฺขกตา โหนฺติ. ผสฺสิตา โหนฺตีติ ปฏิลาภผุสเนน ปฏิเวธผุสเนน จ ผสฺสิตา อนุภูตา โหนฺติ. อิมานิ ปญฺจ ญาณานิ เหฏฺฐา สุตมยญาณวเสน วุตฺตานิ, อิธ สกิจฺจวเสน.

ญาณปญฺจกนิทฺเทสวณฺณนา นิฏฺฐิตา.