วิวัฏฏญาณฉักกนิทเทส

๔๔-๔๙. วิวฏฺฏญาณฉกฺกนิทฺเทสวณฺณนา

[๙๕] วิวฏฺฏญาณฉกฺกนิทฺเทเส เนกฺขมฺมาธิปตตฺตา ปญฺญาติ เนกฺขมฺมํ อธิกํ กตฺวา เนกฺขมฺมาธิกภาเวน ปวตฺตา ปญฺญา. กามจฺฉนฺทโต ปญฺญาย วิวฏฺฏตีติ เนกฺขมฺมาธิปติกตปญฺญาย สมฺปยุตฺตปญฺญาย เหตุภูตาย, การณภูตาย วา กามจฺฉนฺทโต วิวฏฺฏติ ปราวตฺตติ, ปรมฺมุขี โหตีติ อตฺโถ. เอส นโย เสเสสุ.

[๙๖] กามจฺฉนฺโท นานตฺตนฺติ กามจฺฉนฺโท สนฺตวุตฺติตาย อภาวโต น เอกสภาโว. เนกฺขมฺมํ เอกตฺตนฺติ เนกฺขมฺมํ สนฺตวุตฺติภาวโต เอกสภาโว. เนกฺขมฺเมกตฺตํ เจตยโตติ กามจฺฉนฺเท อาทีนวทสฺสเนน เนกฺขมฺมํ ปวตฺตยโต. กามจฺฉนฺทโต จิตฺตํ วิวฏฺฏตีติ ทิฏฺฐาทีนวโต กามจฺฉนฺทโต เนกฺขมฺมกฺขเณ จิตฺตํ วิวฏฺฏติ. เอส นโย เสเสสุ.

[๙๗] กามจฺฉนฺทํ ปชหนฺโตติ เนกฺขมฺมปฺปวตฺติกฺขเณ กามจฺฉนฺทํ วิกฺขมฺภนปฺปหาเนน ปชหนฺโต. เนกฺขมฺมวเสน จิตฺตํ อธิฏฺฐาตีติ ปฏิลทฺธสฺส เนกฺขมฺมสฺส วเสน ตํสมฺปยุตฺตจิตฺตํ อธิติฏฺฐติ อธิกํ กโรนฺโต ติฏฺฐติ, ปวตฺเตตีติ อตฺโถ. เอส นโย เสเสสุ.

เล่มที่ ๓๑ ขุททกนิกาย ปฏิสัมภิทามรรค๕๑๐

ที่มาและฉบับอื่นของ “วิวัฏฏญาณฉักกนิทเทส”