ยสฺมึ ยสฺมึ วตฺถุสฺมินฺติ โสฬสสุ วตฺถูสุ เอเกกสฺมึ. สฺวาธิฏฺฐิตนฺติ สุปฺปติฏฺฐิตํ. สูปฏฺฐิตาติ สุฏฺฐุ อุปติฏฺฐิตา. สมฺปยุตฺตจิตฺตสตีนํ สเหว สกสกกิจฺจกรณโต อนุโลมปฏิโลมวเสน โยเชตฺวา เต เทฺว ธมฺมา ทสฺสิตา. เตน วุจฺจติ วตฺถุกตาติ เอวํ ภูตตฺตาเยว กตปติฏฺฐา โหนฺตีติ วุตฺตํ โหติ. เยน เยน จิตฺตํ อภินีหรตีติ ปุพฺพปวตฺติโต อปเนตฺวา ยตฺถ ยตฺถ ภาวนาวิเสเส จิตฺตํ อุปเนติ ๓-. เตน เตน สติ อนุปริวตฺตตีติ ตสฺมึ ตสฺมึเยว ภาวนาวิเสเส สติ อนุกูลา หุตฺวา ปุพฺพปวตฺติโต นิวตฺติตฺวา ปวตฺตติ. "เยน, เตนา"ติ เจตฺถ "เยน ภควา เตนุปสงฺกมี"ติอาทีสุ ๔- วิย ภุมฺมตฺโถ เวทิตพฺโพ. เตน วุจฺจติ อนุฏฺฐิตาติ เอวํ กรณโตเยว ตํ ตํ ภาวนํ อนุคนฺตฺวา ฐิตา โหนฺตีติ วุตฺตํ โหติ. อานาปานสฺสติยา สติปธานตฺตา วตฺถุกตานุฏฺฐิตปเทสุ สติยา สห โยชนา กตาติ เวทิตพฺพา.

ยสฺมา ปน ปริปุณฺณาเยว ปริจิตา ๕- โหนฺติ วฑฺฒิตา ลทฺธาเสวนา, ตสฺมา "ปริปุณฺณา"ติ ปเท วุตฺตา ตโย อตฺถา "ปริจิตา"ติ ปเทปิ วุตฺตา, จตุตฺโถ วิเสสตฺโถปิ วุตฺโต. ตตฺถ สติยา ปริคฺคณฺหนฺโตติ สมฺปยุตฺตาย, ปุพฺพภาคาย วา สติยา ปริคฺคณฺเหตพฺเพ ๖- ปริคฺคณฺหนฺโต โยคี. ชินาติ ปาปเก อกุสเล ธมฺเมติ สมุจฺเฉทวเสน ลามเก กิเลเส ชินาติ อภิภวติ. อยญฺจ ปุคฺคลาธิฏฺฐานา ธมฺมเทสนา.

@อุปณาเมติ ๔ ขุ.ขุ. ๒๕/๑/๓ ๕ สี. ปริภาวิตา ๖ ฉ.ม. ปริคฺคเหตพฺเพ ธมฺเมสุ หิ ชินนฺเตสุ ตํธมฺมสมงฺคีปุคฺคโลปิ ชินาติ นาม. เต จ ธมฺมา สตึ อวิหาย อตฺตโน ปวตฺติกฺขเณ ชินิตุมารทฺธา ชิตาติ วุจฺจนฺติ ยถา "ภุญฺชิตุมารทฺโธ ภุตฺโต"ติ วุจฺจติ. ลกฺขณมฺปเนตฺถ สทฺทสตฺถโต เวทิตพฺพํ. เอวํ สนฺเตปิ "ปริชิตา"ติ วตฺตพฺเพ ชการสฺส จการํ กตฺวา "ปริจิตา"ติ วุตฺตํ. ยถา สมฺมา คโท อสฺสาติ สุคโตติ อตฺถวิกปฺเป ทการสฺส ตกาโร นิรุตฺติลกฺขเณน กโต, เอวมิธาปิ เวทิตพฺพา. อิมสฺมึ อตฺถวิกปฺเป ปริจิตาติ ปทํ กตฺตุสาธนํ, ปุริมานิ ตีณิ กมฺมสาธนานิ.