[๔๒] ภาวนาธิฏฺฐานชีวิตนิทฺเทเส จ ปุคฺคลาธิฏฺฐานา เทสนา กตา. ธมฺมโต ปน ภาวนา นาม เนกฺขมฺมาทโยว. อธิฏฺฐานํ นาม เนกฺขมฺมาทิวเสน ปติฏฺฐาปิตจิตฺตเมว. ชีวิตํ นาม เนกฺขมฺมาทิวเสน ปติฏฺฐาปิตจิตฺตสฺส สมฺมาอาชีโว นาม. โก โส สมฺมาอาชีโว นาม? มิจฺฉาชีวา วิรติ, ธมฺเมน สเมน ปจฺจยปริเยสนวายาโม จ. ตตฺถ สมํ ชีวตีติ สมํ ชีวิตํ ชีวติ, ภาวนปุํสกวจนํ วา, สเมน ชีวตีติ วุตฺตํ โหติ. โน วิสมนฺติ "สมํ ชีวตี"ติ วุตฺตสฺเสว อตฺถสฺส ปฏิเสธวเสน อวธารณํ กตํ. สมฺมา ชีวตีติ อาการนิทสฺสนํ. โน มิจฺฉาติ ตสฺเสว นิยมนํ. วิสุทฺธํ ชีวตีติ สภาววิสุทฺธิยา วิสุทฺธํ ชีวิตํ ชีวติ. โน กิลิฏฺฐนฺติ ตสฺเสว นิยมนํ. ยญฺญเทวาติอาทีหิ ยถาวุตฺตานํ ติสฺสนฺนํ สมฺปทานํ ๓- อานิสํสํ ทสฺเสติ. ยญฺญเทวาติอาทีหิ ยํ ยํ เอว. ขตฺติยปริสนฺติ ขตฺติยานํ สนฺนิปาตํ. เย ๔- หิ สมนฺตโต สีทนฺติ เอตฺถ อกตพุทฺธิโนติ ปริสาติ วุจฺจติ. เอเสว นโย อิตรตฺตเย. ขตฺติยาทีนํเยว อาคมนสมฺปตฺติยา จ ญาณสมฺปตฺติยา จ สมนฺนาคตตฺตา ตาสํเยว จตสฺสนฺนํ คหณํ, น สุทฺทปริสาย. ๕- วิสารโทติ ตีหิ สมฺปทาหิ สมฺปนฺโน ๖- วิคตสารชฺโช, นิพฺภโยติ อตฺโถ. อมงฺกุภูโตติ อสงฺกุจิโต น นิตฺเตชภูโต. ตํ กิสฺส เหตูติ ตํ วิสารทตฺตํ เกน เหตุนา เกน การเณน โหตีติ เจติ อตฺโถ.
@๓ สี. ยญฺญเทวาติอาทีหิ สมฺปตฺติยา ยถาวุตฺตานํ ติสฺสนฺนํ สมฺปทานํ ๔ ฉ.ม. โส
@๕ สี. สุทฺธปริสาย ๖ ก. ธิติสมฺปนฺโน อิทานิ ตถา หีติ ตสฺส การณวจนํ. ยสฺมา ปน ๑- เอวํ ติสมฺปทาสมฺปนฺโน, ตสฺมา "วิสารโท โหตี"ติ วิสารทภาวสฺส การณํ ทสฺเสตฺวา นิฏฺฐเปสีติ. ๒-