กุมาโร "ยถา อิเม อรกฺขิยมานาว ยตฺถ อิจฺฉนฺติ, ตตฺถ วสนฺติ, กทา นุ โข อหมฺปิ เอวํ วเสยฺยนฺ"ติ เอตํ อารมฺมณํ อคฺคเหสิ. ปจฺเจกพุทฺโธปิ ตสฺส อาคมนํ ญตฺวา เสนาสนมคฺคญฺจ จงฺกมนญฺจ สมฺมชฺชิตฺวา มฏฺฐํ กตฺวา เอกทฺวตฺติกฺขตฺตุํ จงฺกมิตฺวา ปทนิกฺเขปํ ทสฺเสตฺวา ทิวาวิหาโรกาสญฺจ ปณฺณสาลญฺจ สมฺมชฺชิตฺวา มฏฺฐํ กตฺวา ปวิสนปทนิกฺเขปํ ทสฺเสตฺวา นิกฺขมนปทนิกฺเขปํ อทสฺเสตฺวา อญฺญตฺร อคมาสิ. กุมาโร ตตฺถ คนฺตฺวา ตํ ปเทสํ สมฺมชฺชิตฺวา มฏฺฐกตํ ทิสฺวา "วสติ มญฺเญ เอตฺถ โส ปจฺเจกพุทฺโธ"ติ ปริชเนน ภาสิตํ สุตฺวา อาห "ปาโตปิ โส สมโณ ทุสฺสติ, อิทานิ หตฺถิอสฺสาทีหิ อตฺตโน โอกาสํ อกฺกนฺตํ ทิสฺวา สุฏฺฐุตรํ ทุสฺเสยฺย, อิเธว ตุเมฺห ติฏฺฐถา"ติ หตฺถิกฺขนฺธา โอรุยฺห เอกโกว เสนาสนํ ปวิฏฺโฐ วตฺตสีเสน สุสมฺมฏฺโฐกาเส ปทนิกฺเขปํ ทิสฺวา "โส ทานายํ สมโณ เอตฺถ จงฺกมนฺโต น วณิชฺชาทิกมฺมํ ๒- จินฺเตสิ, อทฺธายํ อตฺตโน หิตเมว จินฺเตสิ มญฺเญ"ติ ปสนฺนมานโส จงฺกมํ อภิรุหิตฺวา ทูรีกตปุถุวิตกฺโก คนฺตฺวา ปาสาณผลเก นิสีทิตฺวา สญฺชาตเอกคฺโค ๓-

@สญฺชาตปีติปาโมชฺโช เอกคฺโค. หุตฺวา ปณฺณสาลํ ปวิสิตฺวา วิปสฺสนฺโต ปจฺเจกโพธิญาณํ อธิคนฺตฺวา ปุริมนเยเนว ปุโรหิเตน กมฺมฏฺฐานํ ปุจฺฉิโต คคนตเล นิสินฺโน อิมํ คาถมภาสิ.

เล่มที่ ๓๒ ขุททกนิกาย อปทาน ภาค ๑๔๐๑

ที่มาและฉบับอื่นของ “๒. ปัจเจกพุทธาปทาน”