อารกฺขปุริสา กุมารํ อาคจฺฉนฺตํ ทิสฺวา เทวิยา อาโรเจสิ. เทวี วีสตินาฏกิตฺถิสหสฺสปริวุตา ปจฺจุคฺคนฺตฺวา ปฏิคฺคเหสิ. รญฺโญ จ ปวตฺตึ ปุจฺฉิ. "ปจฺฉโต อาคจฺฉตี"ติ สุตฺวา มนุสฺเส เปเสสิ. ราชาปิ ตาวเทว สกวสนฏฺฐานํ อคมาสิ. มนุสฺสา ราชานํ อทิสฺวา นิวตฺตึสุ. ตโต เทวี นิราสาว หุตฺวา ปุตฺตํ คเหตฺวา นครํ คนฺตฺวา รชฺเช อภิสิญฺจิ. ราชาปิ อตฺตโน วสนฏฺฐาเน นิสินฺโน วิปสฺสิตฺวา ปจฺเจกโพธึ ปตฺวา มญฺชูสกรุกฺขมูเล ปจฺเจกพุทฺธานํ มชฺเฌ อิมํ อุทานคาถํ อภาสิ. สา อตฺถโต อุตฺตานา เอว.

อยํ ปเนตฺถาธิปฺปาโย:- ยฺวายํ เอเกน ทุติเยน กุมาเรน สีตุณฺหาทีหิ นิเวเทนฺเตน สหวาเสน ตํ สญฺญาเปนฺตสฺส มม วาจาภิลาโป ตสฺมึ สิเนหวเสน อภิสชฺชนา วา ชาตา. สจาหํ อิมํ น ปริจฺจชามิ, ตโต อายติมฺปิ ตเถว

อายติภยคาถาวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

เล่มที่ ๓๒ ขุททกนิกาย อปทาน ภาค ๑๔๑๙

ที่มาและฉบับอื่นของ “๒. ปัจเจกพุทธาปทาน”