@๓ ทุกูลจุมฺพิฏเก. มโน.ปู. ๑/๒๖๘.

@๔ ก. อุปฏฺฐานํ. ๕ ฉ.ม. อุทคฺคจิตฺตทิวเส ชาตตฺตา. ภิกฺขโว"ติ หตฺถํ ปสาเรสิ. สพฺเพ ตงฺขณํเยว อิทฺธิมยปตฺตจีวรธรา วสฺสสติกตฺ- เถรา ๑- วิย อเหสุํ. อรหตฺตปฺปตฺติโต ปฏฺฐาย ปน อริยา มชฺฌตฺตาว โหนฺติ. ตสฺมา รญฺญา ปหิตสาสนํ ทสพลสฺส น กเถสิ. ราชา "เนว คโต อาคจฺฉติ, สาสนํ น สุยฺยตี"ติ อปรํ อมจฺจํ ปุริสสหสฺเสหิ สทฺธึ เปเสสิ. ตสฺมิมฺปิ ตถา ปฏิปนฺเน อปรมฺปิ เปเสสีติ เอวํ นวหิ อมจฺเจหิ สทฺธึ นว ปุริสสหสฺสานิ ๒- เปเสสิ. สพฺเพ อรหตฺตํ ปตฺวา ตุณฺหี อเหสุํ.

อถ ราชา จินฺเตสิ "เอตฺตกา ชนา มยิ สิเนหาภาเวน ทสพลสฺส อิธาคมนตฺถาย น กิญฺจิ กถยึสุ, อยํ โข อุทายิ ทสพเลน สมวโย, สหปํสุกีฬิโก, มยิ จ สิเนโห อตฺถิ, ๓- อิมํ เปเสสฺสามี"ติ ตํ ปกฺโกสาเปตฺวา "ตาต ตฺวํ ปุริสสหสฺสปริวาโร ราชคหํ คนฺตฺวา ทสพลํ อิธาเนหี"ติ วตฺวา เปเสสิ. โส ปน คจฺฉนฺโต "สจาหํ เทว ปพฺพชิตุํ ลภิสฺสามิ, เอวาหํ ภควนฺตํ อิธาเนสฺสามี"ติ วตฺวา "ยํ กิญฺจิ กตฺวา มม ปุตฺตํ ทสฺเสหี"ติ วุตฺเต ๔- ราชคหํ คนฺตฺวา สตฺถุ ธมฺมเทสนาเวลายํ ปริสปริยนฺเต ฐิโต ธมฺมํ สุตฺวา สปริวาโร อรหตฺตํ ปตฺวา เอหิภิกฺขุภาเว ปติฏฺฐาสิ. อรหตฺตํ ปน ปตฺวา "น ตาวายํ ทสพลสฺส กุลนครํ คนฺตุํ กาโล, วสนฺเต ปน อุปคเต ปุปฺผิเต วนสณฺเฑ หริตติณสญฺฉนฺนาย ๕- ภูมิยา คมนกาโล ภวิสฺสตี"ติ กาลํ ปฏิมาเนนฺโต วสนฺเต สมฺปตฺเต สตฺถุ กุลนครํ คนฺตุํ คมนมคฺควณฺณํ วณฺเณนฺโต:-