1. Sāriputtattherāpadānavaṇṇanā

tadanantaraṃ therāpadānasaṅgahagāthāyo saṃvaṇṇetuṃ "atha therāpadānaṃ suṇāthā"ti āha. Athaapadānasaddānamattho heṭṭhā vuttova. Ettha therasaddo panāyaṃ kālathirapaññattināmadheyyajeṭṭhādīsu anekesu atthesu vattati. Tathā hi "therovassikāni pūtīni cuṇṇakajātānī"tiādīsu kāle, therovassikāni cirakālaṃ ovassikānīti attho. "theropi tāva mahā"iccādīsu thire thirasīloti attho. "therako ayamāyasmā mahallako"tiādīsu paññattiyaṃ, lokapaññattimattoti attho. "cundatthero phussatthero"tiādīsu nāmadheyye, evaṃ katanāmoti attho. "thero cāyaṃ kumāro mama puttesū"tiādīsu jeṭṭhe, jeṭṭho kumāroti attho. Idha panāyaṃ kāle ca thire ca vattati. Tasmā ciraṃ kālaṃ ṭhitoti thero, thiratarasīlācāramaddavādi- guṇābhiyutto vā theroti vuccati. Thero ca thero cāti therā, therānaṃ apadānaṃ kāraṇaṃ therāpadānaṃ, taṃ therāpadānaṃ suṇāthāti sambandho. Himavantassa avidūre, lambako nāma pabbatotiādi āyasmato sāriputtattherassa apadānaṃ, tassāyasmato mahāmoggallānattherassa ca vatthu evaṃ veditabbaṃ:-

atīte kira ito kappato satasahassakappādhike ekaasaṅkhyeyyamatthake āyasmā sāriputto brāhmaṇamahāsālakule nibbattitvā nāmena saradamāṇavo nāma ahosi. Mahāmoggallāno gahapatimahāsālakule nibbattitvā nāmena sirivaḍḍhanakuṭumbiko nāma ahosi. Te ubhopi sahapaṃsukīḷanasahāyā ahesuṃ. Tesu saradamāṇavo pitu accayena kulasantakaṃ dhanaṃ paṭipajjitvā ekadivasaṃ rahogato cintesi "imesaṃ sattānaṃ maraṇaṃ nāma ekantikaṃ, tasmā mayā ekaṃ pabbajjaṃ upagantvā vimokkhamaggo gavesitabbo"ti sahāyaṃ upasaṅkamitvā "samma ahaṃ pabbajitukāmo, kiṃ tvaṃ pabbajituṃ sakkhissasī"ti vatvā tena "na sakkhissāmī"ti