Tato kumāraṃ āhaṃsu "tvaṃ tāta amhākaṃ rañño putto, na imassa rañño putto. Mā ettha vissāsaṃ āpajjī"ti. Atha kumāro "ehi puttā"ti raññā vuccamānopi hatthena ākaḍḍhiyamānopi pubbe viya rājānaṃ na allīyati. Rājā "kiṃ kāraṇan"ti vīmaṃsanto taṃ pavattiṃ ñatvā "ete mayā saṅgahitāpi paṭikkūlavuttino evā"ti nibbijjitvā rajjaṃ pahāya pabbajito. "rājā pabbajito"ti amaccaparijanāpi bahū pabbajiṃsu. Saparijano rājā pabbajitopi manussā paṇīte paccaye upanenti, rājā paṇīte paccaye yathāvuḍḍhaṃ dāpesi. Tattha ye sundaraṃ labhanti, te tussanti. Itare ujjhāyanti "mayaṃ pariveṇādīni sammajjantā sabbakiccāni karonti, lūkhabhattaṃ jiṇṇavatthañca labhāmā"ti. So tampi ñatvā "ime yathāvuḍḍhaṃ dīyamānāpi ujjhāyanti, aho dussaṅgahā parisā"ti pattacīvaramādāya ekova araññaṃ pavisitvā vipassanaṃ ārabhitvā paccekabodhiṃ sacchākāsi. Tattha āgatehi ca kammaṭṭhānaṃ pucchito imaṃ gāthamabhāsi. Sā atthato pākaṭā eva. Ayaṃ pana yojanā:- dussaṅgahā pabbajitāpi eke, ye asantosābhibhūtā, tathāvidhā eva ca atho gahaṭṭhā gharamāvasantā. Etāhaṃ dussaṅgahabhāvaṃ jigucchanto vipassanaṃ ārabhitvā adhigatoti. Sesaṃ purimanayeneva veditabbanti.

Dussaṅgahagāthāvaṇṇanā niṭṭhitā.

Koviḷāragāthāvaṇṇanā

เล่มที่ ๓๒ ขุททกนิกาย อปทาน ภาค ๑๔๑๗

ที่มาและฉบับอื่นของ “๒. ปัจเจกพุทธาปทาน”