๙. นารทพุทธวงศ์
เล่มที่ ๓๓ · ข้อ ๑๙๐ · บรรทัด ๗๖๕๙
อ่านเนื้อความ
ตัวบทข้างล่างคัดมาจาก 84000.org ตามตำแหน่งที่ระบุไว้ข้างบน สลับฉบับได้จากปุ่ม ส่วนอรรถกถาและฉบับมหาจุฬาฯ อยู่ที่ต้นทาง
[๑๐] สมัยต่อมาจากพระปทุมบรมศาสดา พระสัมพุทธเจ้าผู้อุดมกว่า สรรพสัตว์ มีพระนามชื่อว่านารทะ เป็นบุคคลผู้ไม่มีใครเปรียบ เสมอ พระองค์เป็นพระเชษฐโอรสที่ทรงโปรดปรานของพระเจ้า จักรพรรดิ ทรงสวมใส่อาภรณ์แก้วมณี เสด็จไปยังพระราชอุทยาน ในพระราชอุทยานนั้น มีต้นไม้โตใหญ่แผ่กิ่งก้านสวยงาม พระองค์ เสด็จถึงท่ามกลางพระราชอุทยานนั้นแล้ว ประทับนั่งภายใต้ต้นอ้อย ช้างใหญ่ ณ ที่นั้น เกิดพระญาณอันประเสริฐไม่มีที่สุด เปรียบด้วย วิเชียร ทรงพิจารณาสังขารทั้งเปิดเผยทั้งปกปิดด้วยพระญาณนั้นทรง ลอยกิเลสทั้งปวงโดยไม่เหลือ ณ ที่นั้น ทรงบรรลุพระโพธิญาณ ทั้งสิ้น และพระพุทธญาณ ๑๔ ครั้ง ครั้นทรงบรรลุพระสัมโพธิญาณ แล้ว ทรงประกาศธรรมจักร ธรรมาภิสมัยครั้งที่ ๑ ได้มีแก่สัตว์ แสนโกฏิ เมื่อพระมหามุนีทรงปราบนาคราชผู้มีตัวโตเท่าเรือโกลน ใหญ่ ได้ทรงปาฏิหาริย์แสดงให้เห็นในมนุษยโลกพร้อมด้วยเทวโลก ในการที่ทรงประกาศธรรมแก่เทวดาและมนุษย์ครั้งนั้น เทวดาและ มนุษย์เก้าหมื่นโกฏิข้ามความสงสัยทั้งปวงได้ ในกาลเมื่อพระมหาวีร เจ้าตรัสสอนพระราชโอรสของพระองค์ ธรรมาภิสมัยครั้งที่ ๓ ได้มี แก่เทวดาและมนุษย์แปดหมื่นโกฏิ พระนารทบรมศาสดาทรงมีการ ประชุมพระสาวก ๓ ครั้ง ครั้งที่ ๑ พระสาวกแสนโกฏิมาประชุมกัน ครั้งที่ ๒ ในคราวเมื่อพระพุทธเจ้าทรงประกาศพระพุทธคุณพร้อม ด้วยเหตุ พระสาวกผู้ปราศจากมลทินเก้าหมื่นโกฏิมาประชุม ครั้งที่ ๓ ในคราวที่เวโรจในนาคราชถวายทานแด่พระศาสดา พระ- สาวกชินบุตรแปดโกฏิมาประชุมกัน สมัยนั้นเราเป็นชฏิลผู้มีตบะอันรุ่งเรืองถึงที่สุดในอภิญญา ๕ เหมาะไปในอากาศได้ แม้ครั้งนั้น เราก็ถวายข้าวและน้ำให้พระศาสดาเสวยพร้อมด้วยพระสงฆ์และ บริวารชนจนเพียงพอ แล้วได้บูชาด้วยไม้จันทน์ แม้พระนารทบรม ศาสดานายกของโลกพระองค์นั้น ก็ทรงพยากรณ์เราในครั้งนั้นว่า ผู้นี้จักได้เป็นพระพุทธเจ้าในโลก ............... ข้ามแม่น้ำใหญ่ ฉะนั้น เราได้ฟังพระพุทธพยากรณ์แม้นั้นแล้ว มีใจยินดีอย่างยิ่ง อธิษฐานวัตรเป็นอย่างเลิศเพื่อบำเพ็ญบารมี ๑๐ ประการ พระนคร ชื่อว่าธัญญวดี พระมหากษัตริย์พระนามว่าสุเทพเป็นพระชนกของ พระนารทบรมศาสดา พระนางอโนมาเป็นพระชนนี พระองค์ทรง ครอบครองอาคารสถานอยู่เก้าพันปี ทรงมีปราสาทอันประเสริฐ ๓ ปราสาท ชื่อชิตะ วิชิตะ และอภิรามะ มีพระสนมนารีกำนัลใน สี่หมื่นสามพันนาง ล้วนประดับประดาสวยงาม พระมเหสีพระนาม ว่าวิชิตเสนา พระราชโอรสพระนามว่านันทุตตระ พระองค์ผู้เป็น บุรุษอุดม ทรงเห็นนิมิต ๔ ประการ จึงเสด็จออกผนวช ทรงบำเพ็ญ เพียรอยู่ ๗ วัน พระนารทมหาวีรเจ้าผู้เป็นนายกของโลก อันพรหม ทูลอาราธนาแล้ว ทรงประกาศพระธรรมจักร ณ ธนัญชอุทยาน อันประเสริฐ ทรงมีพระภัททสาลเถระและพระชิตมิตตเถระเป็น พระอัครสาวก พระเถระชื่อว่าวาเสฏฐะ เป็นพระพุทธุปัฏฐาก พระ อุตตราเถรีและพระผัคคุนีเถรี เป็นพระอัครสาวิกา ไม้โพธิพฤกษ์ ของพระองค์เรียกกันว่าไม้อ้อยช้างใหญ่ อุคครินทอุบาสกและวสภ อุบาสก เป็นอัครอุปัฏฐาก อินทวรีอุบาสิกาและคัณฑีอุบาสิกา เป็น อัครอุปัฏฐายิกา พระมหามุนีมีพระองค์สูง ๘๘ ศอก มีพระรัศมีงามเช่น กับทองคำล้ำค่าสว่างไสวไปในหมื่นโลกธาตุ พระองค์มีพระรัศมีซ่านออกจากพระวรกายด้านละวา ซ่านออกไปทั่วทิศน้อยใหญ่ แผ่ไปไกล โยชน์หนึ่งทั้งกลางวันกลางคืนทุกเมื่อ สมัยนั้น ในระยะโยชน์หนึ่ง โดยรอบ ใครๆ ไม่ต้องตามประทีปโคมไฟ พระพุทธรัศมีส่องให้ สว่างจ้าในกาลนั้น มนุษย์ทั้งหลายมีอายุเก้าหมื่นปี พระองค์ทรง ดำรงอยู่เพียงนั้น ทรงช่วยให้หมู่ชนข้ามพ้นวัฏฏสงสารได้มากมาย พระศาสนาของพระองค์งามวิจิตรด้วยพระอรหันต์ทั้งหลาย เปรียบ เหมือนท้องฟ้าย่อมงามวิจิตรด้วยหมู่ดาว ฉะนั้น พระนราสภ พระองค์นั้นทรงสร้างสะพานไว้มั่นคง สำหรับให้คนที่เหลือดำเนิน ข้ามกระแสสงสารแล้วเสด็จนิพพาน แม้พระพุทธเจ้าผู้ไม่มีใครเสมอ เหมือนพระองค์นั้น และพระขีณาสพผู้มีเดชเทียบไม่ได้เหล่านั้น ก็หายไปหมดสิ้นแล้ว สังขารทั้งปวงว่างเปล่าหนอ พระนารทชินเจ้า ผู้ประเสริฐ เสด็จนิพพาน ณ สุทัสนนคร พระสถูปอันประเสริฐ สูง ๔ โยชน์ก็ประดิษฐานอยู่ ณ นครนั้น ฉะนี้แล. จบนารทพุทธวงศ์ที่ ๙ ปทุมุตรพุทธวงศ์ที่ ๑๐ ว่าด้วยพระประวัติพระปทุมุตรพุทธเจ้า
ฉบับหลวง เล่มที่ ๓๓ ข้อ ๑๙๐ หน้าที่ ๓๒๘ · ที่มา 84000.org
อรรถกถาของเล่มนี้ค้นได้ด้วย ⌘K แต่ไม่ได้พิมพ์ไว้ตรงนี้ เพราะสิ่งที่เก็บไว้เป็นอรรถกถาของทั้งเล่ม ไม่ใช่ของหัวข้อนี้โดยเฉพาะ — กดปุ่มอรรถกถาข้างล่างเพื่อไปยังจุดที่ตรงกับหัวข้อนี้ที่ 84000.org
หัวข้ออื่นในพุทธวงศ์
- รัตนะจงกรมกัณฑ์ข้อ ๑๘๑ · บรรทัด ๖๖๕๔
- ๑. ทีปังกรพุทธวงศ์ข้อ ๑๘๒ · บรรทัด ๖๘๗๔
- ๒. โกณฑัญญพุทธวงศ์ข้อ ๑๘๓ · บรรทัด ๗๒๖๔
- ๓. มังคลพุทธวงศ์ข้อ ๑๘๔ · บรรทัด ๗๓๒๐
- ๔. สุมนพุทธวงศ์ข้อ ๑๘๕ · บรรทัด ๗๓๗๙
- ๕. เรวตพุทธวงศ์ข้อ ๑๘๖ · บรรทัด ๗๔๔๑
- ๖. โสภิตพุทธวงศ์ข้อ ๑๘๗ · บรรทัด ๗๔๙๖
- ๗. อโนมทัสสีพุทธวงศ์ข้อ ๑๘๘ · บรรทัด ๗๕๕๓
- ๘. ปทุมพุทธวงศ์ข้อ ๑๘๙ · บรรทัด ๗๖๐๕
- ๑๐. ปทุมุตรพุทธวงศ์ข้อ ๑๙๑ · บรรทัด ๗๗๒๐
- ๑๑. สุเมธพุทธวงศ์ข้อ ๑๙๒ · บรรทัด ๗๗๗๘
- ๑๒. สุชาตพุทธวงศ์ข้อ ๑๙๓ · บรรทัด ๗๘๓๕
- ๑๓. ปิยทัสสีพุทธวงศ์ข้อ ๑๙๔ · บรรทัด ๗๙๐๑
- ๑๔. อัตถทัสสีพุทธวงศ์ข้อ ๑๙๕ · บรรทัด ๗๙๕๑
- ๑๕. ธรรมทัสสีพุทธวงศ์ข้อ ๑๙๖ · บรรทัด ๗๙๙๙
- ๑๖. สิทธัตถพุทธวงศ์ข้อ ๑๙๗ · บรรทัด ๘๐๔๕
- ๑๗. ติสสพุทธวงศ์ข้อ ๑๙๘ · บรรทัด ๘๐๙๒
- ๑๘. ปุสสพุทธวงศ์ข้อ ๑๙๙ · บรรทัด ๘๑๔๔
- ๑๙. วิปัสสีพุทธวงศ์ข้อ ๒๐๐ · บรรทัด ๘๑๙๐
- ๒๐. สิขีพุทธวงศ์ข้อ ๒๐๑ · บรรทัด ๘๒๔๓
- ๒๑. เวสสภูพุทธวงศ์ข้อ ๒๐๒ · บรรทัด ๘๒๙๔
- ๒๒. กุกกุสันธพุทธวงศ์ข้อ ๒๐๓ · บรรทัด ๘๓๔๗
- ๒๓. โกนาคมนพุทธวงศ์ข้อ ๒๐๔ · บรรทัด ๘๓๙๔
- ๒๔. กัสสปพุทธวงศ์ข้อ ๒๐๕ · บรรทัด ๘๔๔๖
- ๒๕. โคตมพุทธวงศ์ข้อ ๒๐๖ · บรรทัด ๘๕๑๗
- พุทธปกิรณกกัณฑ์ข้อ ๒๐๗ · บรรทัด ๘๕๖๓
- ธาตุภาชนียกถาข้อ ๒๐๘ · บรรทัด ๘๖๐๗