๑๖. สิทธัตถพุทธวงศ์
เล่มที่ ๓๓ · ข้อ ๑๙๗ · บรรทัด ๘๐๔๕
อ่านเนื้อความ
ตัวบทข้างล่างคัดมาจาก 84000.org ตามตำแหน่งที่ระบุไว้ข้างบน สลับฉบับได้จากปุ่ม ส่วนอรรถกถาและฉบับมหาจุฬาฯ อยู่ที่ต้นทาง
[๑๗]สมัยต่อมาจากพระธรรมทัสสีพุทธเจ้า มีพระพุทธเจ้าพระนามว่า สิทธัตถะ ทรงกำจัดความมืดทั้งปวง เหมือนพระอาทิตย์อุทัย ฉะนั้น แม้พระองค์ทรงบรรลุสัมโพธิญาณแล้ว ก็ทรงช่วยหมู่มนุษย์ พร้อม ด้วยเทวดาให้ข้ามพ้นวัฏฏสงสาร ทรงยังฝนคือธรรมให้ตก ดับความ ร้อนให้แก่โลกพร้อมด้วยเทวโลก แม้พระองค์ผู้มีเดชไม่มีเทียบเคียง ก็ตรัสพระธรรมเทศนาให้สัตว์ได้ตรัสรู้ธรรม ๓ ครั้ง ธรรมาภิสมัย ครั้งที่ ๑ ได้มีแก่สัตว์แสนโกฏิ ในคราวเมื่อพระพุทธเจ้าพระองค์ นั้น ทรงตีกลองอมฤตเภรีที่ภีมรัฐ ธรรมาภิสมัยครั้งที่ ๒ ได้มีแก่ สัตว์เก้าสิบโกฏิ ในคราวเมื่อพระพุทธเจ้าผู้อุดมกว่านรชนพระองค์ นั้นทรงแสดงธรรมที่เวภารบรรพต ธรรมาภิสมัยครั้งที่ ๓ ได้มีแก่ สัตว์เก้าสิบโกฏิ พระสิทธัตถบรมศาสดาทรงมีการประชุมพระภิกษุ ขีณาสพ ผู้ปราศจากมลทิน มีจิตสงบระงับ ผู้คงที่ ๓ ครั้ง สถานที่ ที่พระภิกษุผู้ปราศจากมลทิน มาประชุมกัน ๓ แห่ง แห่งที่ ๑พระภิกษุร้อยโกฏิ แห่งที่ ๒ เก้าสิบโกฏิ และแห่งที่ ๓ แปดสิบโกฏิ สมัยนั้น เราเป็นดาบสชื่อว่ามงคล มีเดชอันรุ่งเรืองยากที่ผู้อื่นจะข่มได้ ประกอบด้วยกำลังแห่งอภิญญา เราได้นำเอาผลหว้ามาถวายแด่ พระสิทธัตถสัมพุทธเจ้า พระองค์ทรงรับแล้ว ได้ตรัสพระดำรัสนี้ว่า จงดูชฎิลดาบสผู้มีตบะรุ่งเรืองนี้ ในกัปที่ ๙๔ แก่กัปนี้ ดาบสนี้จัก ได้เป็นพระพุทธเจ้าในโลก ................. ข้ามแม่น้ำใหญ่ ฉะนั้น เราได้ฟังพระพุทธพยากรณ์แม้นั้นแล้ว ก็ยังจิตให้เลื่อมใส อย่างยิ่ง ได้อธิษฐานวัตรในการบำเพ็ญบารมี ๑๐ ประการยิ่งขึ้น พระนครชื่อว่าเวภาระ พระบรมกษัตริย์พระนามว่าอุเทน เป็น พระชนกของพระสิทธัตถบรมศาสดา พระนางสุผัสสา เป็นพระชนนี พระองค์ทรงครอบครองอาคารสถานอยู่หมื่นปี ทรงมีปราสาทอัน ประเสริฐ ๓ ปราสาท ชื่อโกกาสะ อุปละ และโกกนุทะ ทรงมี พระสนมนารีกำนัลในสี่หมื่นแปดพันนาง ล้วนประดับประดาสวยงาม พระมเหสีพระนามว่าสุมนา พระราชโอรสพระนามว่าอนูปมะ พระองค์ทรงเห็นนิมิต ๔ ประการ จึงเสด็จออกผนวชด้วยวอทอง ทรงบำเพ็ญเพียรอยู่ ๑๐ เดือนเต็ม พระสิทธัตถมหาวีรเจ้าผู้เป็น นายกของโลก อุดมกว่านรชน อันพรหมทูลอาราธนาแล้ว ทรง ประกาศพระธรรมจักรที่มฤคทายวัน ทรงมีพระสัมพลเถระและพระ สุมิตตเถระ เป็นพระอัครสาวก พระเถระชื่อว่าเรวตะ เป็นพระพุทธ อุปัฏฐาก พระสีวลาเถรีและพระสุรามาเถรี เป็นพระอัครสาวิกา ไม้โพธิพฤกษ์ของพระองค์เรียกชื่อว่ากรรณิการ์ สุปปิยอุบาสกและ สัมพุทธอุบาสกเป็นอัครอุปัฏฐาก รัมมาอุบาสิกาและสุรัมมา อุบาสิกา เป็นอัครอุปัฏฐายิกา พระพุทธเจ้าพระองค์นั้น สูง ๖๐ ศอกพระองค์งามเปล่งปลั่งดั่งทองคำล้ำค่า รุ่งเรืองไปในหมื่นโลกธาตุ พระพุทธเจ้าผู้มีพระจักษุ ทรงพระคุณไม่มีผู้เสมอเหมือน ไม่มีบุคคล เปรียบเทียบถึง ทรงดำรงอยู่ในโลกแสนปี พระองค์ทรงแสดง พระรัศมีอันไพบูลย์ ทรงยังพระสาวกทั้งหลายให้บานสะพรั่ง ทรงเยื้องกรายงดงามด้วยสมาบัติอันประเสริฐ แล้วเสด็จนิพพาน พร้อมด้วยพระสาวก พระสิทธัตถพุทธเจ้าผู้เป็นมุนีประเสริฐเสด็จ นิพพาน ณ อโนมาราม พระสถูปอันประเสริฐของพระองค์ สูง ๔ โยชน์ ประดิษฐานอยู่ที่อโนมาราม ฉะนี้แล. จบสิทธัตถพุทธวงศ์ที่ ๑๖ ติสสพุทธวงศ์ที่ ๑๗ ว่าด้วยพระประวัติพระติสสพุทธเจ้า
ฉบับหลวง เล่มที่ ๓๓ ข้อ ๑๙๗ หน้าที่ ๓๔๔ · ที่มา 84000.org
อรรถกถาของเล่มนี้ค้นได้ด้วย ⌘K แต่ไม่ได้พิมพ์ไว้ตรงนี้ เพราะสิ่งที่เก็บไว้เป็นอรรถกถาของทั้งเล่ม ไม่ใช่ของหัวข้อนี้โดยเฉพาะ — กดปุ่มอรรถกถาข้างล่างเพื่อไปยังจุดที่ตรงกับหัวข้อนี้ที่ 84000.org
หัวข้ออื่นในพุทธวงศ์
- รัตนะจงกรมกัณฑ์ข้อ ๑๘๑ · บรรทัด ๖๖๕๔
- ๑. ทีปังกรพุทธวงศ์ข้อ ๑๘๒ · บรรทัด ๖๘๗๔
- ๒. โกณฑัญญพุทธวงศ์ข้อ ๑๘๓ · บรรทัด ๗๒๖๔
- ๓. มังคลพุทธวงศ์ข้อ ๑๘๔ · บรรทัด ๗๓๒๐
- ๔. สุมนพุทธวงศ์ข้อ ๑๘๕ · บรรทัด ๗๓๗๙
- ๕. เรวตพุทธวงศ์ข้อ ๑๘๖ · บรรทัด ๗๔๔๑
- ๖. โสภิตพุทธวงศ์ข้อ ๑๘๗ · บรรทัด ๗๔๙๖
- ๗. อโนมทัสสีพุทธวงศ์ข้อ ๑๘๘ · บรรทัด ๗๕๕๓
- ๘. ปทุมพุทธวงศ์ข้อ ๑๘๙ · บรรทัด ๗๖๐๕
- ๙. นารทพุทธวงศ์ข้อ ๑๙๐ · บรรทัด ๗๖๕๙
- ๑๐. ปทุมุตรพุทธวงศ์ข้อ ๑๙๑ · บรรทัด ๗๗๒๐
- ๑๑. สุเมธพุทธวงศ์ข้อ ๑๙๒ · บรรทัด ๗๗๗๘
- ๑๒. สุชาตพุทธวงศ์ข้อ ๑๙๓ · บรรทัด ๗๘๓๕
- ๑๓. ปิยทัสสีพุทธวงศ์ข้อ ๑๙๔ · บรรทัด ๗๙๐๑
- ๑๔. อัตถทัสสีพุทธวงศ์ข้อ ๑๙๕ · บรรทัด ๗๙๕๑
- ๑๕. ธรรมทัสสีพุทธวงศ์ข้อ ๑๙๖ · บรรทัด ๗๙๙๙
- ๑๗. ติสสพุทธวงศ์ข้อ ๑๙๘ · บรรทัด ๘๐๙๒
- ๑๘. ปุสสพุทธวงศ์ข้อ ๑๙๙ · บรรทัด ๘๑๔๔
- ๑๙. วิปัสสีพุทธวงศ์ข้อ ๒๐๐ · บรรทัด ๘๑๙๐
- ๒๐. สิขีพุทธวงศ์ข้อ ๒๐๑ · บรรทัด ๘๒๔๓
- ๒๑. เวสสภูพุทธวงศ์ข้อ ๒๐๒ · บรรทัด ๘๒๙๔
- ๒๒. กุกกุสันธพุทธวงศ์ข้อ ๒๐๓ · บรรทัด ๘๓๔๗
- ๒๓. โกนาคมนพุทธวงศ์ข้อ ๒๐๔ · บรรทัด ๘๓๙๔
- ๒๔. กัสสปพุทธวงศ์ข้อ ๒๐๕ · บรรทัด ๘๔๔๖
- ๒๕. โคตมพุทธวงศ์ข้อ ๒๐๖ · บรรทัด ๘๕๑๗
- พุทธปกิรณกกัณฑ์ข้อ ๒๐๗ · บรรทัด ๘๕๖๓
- ธาตุภาชนียกถาข้อ ๒๐๘ · บรรทัด ๘๖๐๗