บทว่า อปฺปตฺตมานสา ความว่า พระอรหัตอันพระเสขะเหล่าใด ยังไม่ถึงแล้วไม่บรรลุแล้ว.

คำว่า มานสํ เป็นชื่อของราคะ ของจิต และของพระอรหัต.

ก็ราคะ ท่านเรียกว่ามานสะ ได้ในบาลีนี้ว่า อนฺตลิกฺขจโร ปาโส ยฺวายํ จรติ มานโส ราคะนั้นใดเป็นบ่วง เที่ยวอยู่กลางหาว ย่อมเที่ยวไป.

จิต ท่านก็เรียกว่ามานสะ ได้ในบาลีนี้ว่า จิตฺตํ มโน มานสํ หทยํ ปณฺฑรํ แปลว่า จิต ทั้งหมด.

เล่มที่ ๓๓ ขุททกนิกาย อปทาน ภาค ๒-พุทธวงศ์-จริยาปิฎก๑,๕๗๑

อรรถกถา ฉบับแปลไทย เป็นงานของผู้แปลและผู้จัดพิมพ์ฉบับแปล คัดมาตามต้นฉบับโดยไม่แก้ถ้อยคำ แสดงภายใต้ เงื่อนไขนี้ หากเจ้าของประสงค์ให้นำออก แจ้งที่ saddhammadana@gmail.com จะนำออกทันที

ที่มาและฉบับอื่นของ “๑. ทีปังกรพุทธวงศ์”