อาจารย์บางพวกกล่าวว่า หรือพระนามว่าวิปัสสี เพราะพึงวิจัยค้นหาย่อมเห็น.
พระองค์ทรงครองฆราวาสวิสัยอยู่แปดพันปี ทรงมีปราสาท ๓ หลังชื่อว่านันทะ สุนันทะและสิริมา มีพระสนมกำนัลแสนสองหมื่นนางมีพระนางสุทัสสนาเทวีเป็นประมุข. พระนางสุทัสสนาเรียกกันว่าพระนางสุตนู ก็มี.
ล่วงไปแปดพันปี เมื่อพระโอรสของพระนางสุตนูเทวี พระนามว่าสมวัฏฏขันธะ ทรงสมภพ พระองค์ก็ทรงเห็นนิมิต ๔ จึงเสด็จออกมหาภิเนษกรมณ์ด้วยรถเทียมม้า ทรงผนวช บุรุษแปดหมื่นสี่พันคนออกบวชตามเสด็จ.
พระมหาบุรุษนั้นอันภิกษุเหล่านั้นแวดล้อมแล้ว ทรงบำเพ็ญเพียร ๘ เดือน ในวันวิสาขบูรณมีเสวยข้าวมธุปายาสที่ธิดาสุทัสสนเศรษฐีถวาย ทรงพักกลางวัน ณ สาลวันที่ประดับด้วยดอกไม้ ทรงรับหญ้า ๘ กำที่คนเฝ้าไร่ข้าวเหนียวชื่อสุชาตะถวาย ทรงเห็นโพธิพฤกษ์ชื่อว่าปาฏลี คือต้นแคฝอยที่ออกดอก จึงเสด็จเข้าไปยังโพธิพฤกษ์นั้นทางทิศทักษิณ.
อรรถกถา ฉบับแปลไทย เป็นงานของผู้แปลและผู้จัดพิมพ์ฉบับแปล คัดมาตามต้นฉบับโดยไม่แก้ถ้อยคำ แสดงภายใต้ เงื่อนไขนี้ หากเจ้าของประสงค์ให้นำออก แจ้งที่ saddhammadana@gmail.com จะนำออกทันที