๓. ยุธญฺชยวคฺค

๑. ยุธญฺชยจริยาวณฺณนา

อยํ หิ พาราณสี อุทยชาตเก ๑- สุรุนฺธนนครํ นาม ๒- ชาตา, จูฬสุตฺตโสมชาตเก ๓- สุทสฺสนํ นาม, โสณนนฺทชาตเก ๔- พฺรหฺมวฑฺฒนํ นาม, ขณฺฑหาลชาตเก ๕- ปุปฺผวตี นาม, อิมสฺมึ ปน ยุธญฺชยชาตเก ๖- รมฺมนครํ นาม อโหสิ, เอวมสฺส กทาจิ ๗- นามํ ปริวตฺตติ. เตน วุตฺตํ "ราชปุตฺโตติ รมฺมนคเร สพฺพทตฺตสฺส นาม รญฺโญ ปุตฺโต"ติ. ตสฺส ปน รญฺโญ ปุตฺตสหสฺสํ อโหสิ. โพธิสตฺโต เชฏฺฐปุตฺโต, ตสฺส ราชา อุปรชฺชํ อทาสิ. โส เหฏฺฐา วุตฺตนเยเนว ทิวเส ทิวเส มหาทานํ ปวตฺเตสิ. เอวํ คจฺฉนฺเต กาเล โพธิสตฺโต เอกทิวสํ ปาโตว รถวรํ อภิรุหิตฺวา มหนฺเตน สิริวิภเวน อุยฺยานกีฬํ คจฺฉนฺโต รุกฺขคฺคติณคฺคสาขคฺคมกฺกฏกสุตฺตชาลาทีสุ มุตฺตาชาลากาเรน ลคฺเค อุสฺสาวพินฺทู ทิสฺวา "สมฺม สารถิ กึ นาเมตนฺ"ติ ปุจฺฉิตฺวา "เอเต เทว หิมสมเย ปตนกอุสฺสาวพินฺทู นามา"ติ สุตฺวา ทิวสภาคํ อุยฺยาเน กีฬิตฺวา สายนฺหกาเล ปจฺจาคจฺฉนฺโต เต อทิสฺวา "สมฺม สารถิ กหํ เต อุสฺสาวพินฺทู, น เต อิทานิ ปสฺสามี"ติ ปุจฺฉิตฺวา "เทว สูริเย อุคฺคจฺฉนฺเต สพฺเพ ภิชฺชิตฺวา วิลยํ คจฺฉนฺตี"ติ สุตฺวา "ยถา อิเม อุปฺปชฺชิตฺวา ภิชฺชนฺติ, เอวํ อิเมสํ สตฺตานํ ชีวิตสงฺขาราปิ ติณคฺเค อุสฺสาวพินฺทุสทิสาว, ตสฺมา มยา พฺยาธิชรามรเณหิ อปีฬิเตเนว มาตาปิตโร อาปุจฺฉิตฺวา ปพฺพชิตุํ วฏฺฏตี"ติ อุสฺสาวพินฺทุเมว อารมฺมณํ กตฺวา อาทิตฺเต วิย ตโย ภเว ปสฺสนฺโต อตฺตโน เคหํ อาคนฺตฺวา อลงฺกตปฏิยตฺตาย วินิจฺฉยสาลาย นิสินฺนสฺส ปิตุ สนฺติกเมว คนฺตฺวา ปิตรํ วนฺทิตฺวา เอกมนฺตํ ฐิโต ปพฺพชฺชํ ยาจิ. เตน วุตฺตํ:-