อถ โข โส มนุสฺสภกฺโข ยกฺโข ฉพฺพณฺณรสฺมิโย วิสฺสชฺเชนฺตํ อินฺทธนุปริวุตมิว ทิวสกรํ มุนิทิวสกรํ ปวนปเถนาคจฺฉนฺตํ ทิสฺวา "ทสพโล มมานุกมฺปาย อิธาคจฺฉตี"ติ ปสนฺนหทโย อตฺตโน ปริวารยกฺเขหิ สทฺธึ อเนกมิคคณวนฺตํ หิมวนฺตํ คนฺตฺวา นานาวณฺณคนฺธานิ ชลชถลชานิ กุสุมานิ ปรมมโนรมานิ สุคนฺธคนฺเธ สมาหริตฺวา อตฺตโน ปลฺลงฺเก นิสินฺนํ วิคตรนฺธํ กกุสนฺธํ โลกนายกํ มาลาคนฺธวิเลปนาทีหิ ปูชยิตฺวา ถุติสงฺคีตานิ ปวตฺเตนฺโต สิรสิ อญฺชลึ กตฺวา นมสฺสมาโน อฏฺฐาสิ. ตโต มนุสฺสา ตํ ปาฏิหาริยํ ทิสฺวา ปสนฺนหทยา สมาคมฺม ภควนฺตํ ปริวาเรตฺวา นมสฺสมานา อฏฺฐํสุ. อถ อปฺปฏิสนฺโธ กกุสนฺโธ ภควา อภิปูชิตนรเทวยกฺขํ นรเทวยกฺขํ กมฺมผลสมฺพนฺธ- ทสฺสเนน สมุตฺเตเชตฺวา นิรยกถาย สนฺตาเสตฺวา จตุสจฺจกถํ กเถสิ, ตทา อปริมิตานํ สตฺตานํ สมฺมาภิสมโย อโหสิ, อยํ ตติโย อภิสมโย อโหสิ. เตน วุตฺตํ:-

[๑] "เวสฺสภุสฺส อปเรน สมฺพุทฺโธ ทิปทุตฺตโม

กกุสนฺโธ นาม นาเมน อปฺปเมยฺโย ทุราสโท.

[๒] อุคฺฆาเฏตฺวา สพฺพภวํ จริยาย ปารมึ คโต

เล่มที่ ๓๓ ขุททกนิกาย อปทาน ภาค ๒-พุทธวงศ์-จริยาปิฎก๑,๑๖๗

ที่มาและฉบับอื่นของ “๒๒. กุกกุสันธพุทธวงศ์”