โพธิสตฺโต "ปุตฺตํ ตาว ปสฺสิสฺสามี"ติ จินฺเตตฺวา ฐิตฏฺฐานโต อุฏฺฐาย ราหุลมาตุยา วสนฏฺฐานํ คนฺตฺวา คพฺภทฺวารํ วิวริ. ตสฺมึ ขเณ อนฺโตคพฺเภ คนฺธเตลปฺปทีโป ฌายติ. ราหุลมาตา สุมนมลฺลิกาทีนํ อมฺพณมตฺเตน อภิปฺปกิณฺเณ วรสยเน ปุตฺตสฺส มตฺถเก หตฺถํ ฐเปตฺวา นิทฺทายติ. โพธิสตฺโต อุมฺมาเร ปาทํ ฐเปตฺวา ฐิตโกว โอโลเกตฺวา "สจาหํ เทวิยา หตฺถํ อปเนตฺวา มม ปุตฺตํ คณฺหิสฺสามิ, เทวี ปพุชฺฌิสฺสติ, เอวํ เม อภินิกฺขมนสฺส อนฺตราโย ภวิสฺสติ. พุทฺโธ หุตฺวาว อาคนฺตฺวา ปุตฺตํ ปสฺสิสฺสามี"ติ จินฺเตตฺวา ปาสาทตลโต โอตริตฺวา อสฺสสฺส สมีปํ คนฺตฺวา เอวมาห "ตาต กณฺฐก ตฺวํ อชฺช เอกรตฺตึ มํ ตารย, อหํ ตํ นิสฺสาย พุทฺโธ หุตฺวา สเทวกํ โลกํ ตาเรสฺสามี"ติ. ตโต อุลฺลงฺฆิตฺวา กณฺฐกสฺส ปิฏฺฐึ อภิรุหิ. กณฺฐโก คีวโต ปฏฺฐาย อายามโต อฏฺฐารสหตฺโถ โหติ ตทนุรูเปน อุพฺเพเธน สมนฺนาคโต รูปคฺคชวพลสมฺปนฺโน
ตทา ปน ราชา ปุพฺเพว โพธิสตฺตสฺส คมนปฏิเสธนตฺถาย ทฺวีสุ ทฺวารกวาเฏสุ เอเกกํ ปุริสสหสฺเสน วิวริตพฺพํ กาเรตฺวา ตตฺถ พหุปุริเส อารกฺขํ ฐเปสิ. โพธิสตฺโต กิร ปุริสคณนาย โกฏิสตสหสฺสสฺส พลํ ธาเรสิ, หตฺถิคณนาย โกฏิสหสฺสสฺส. ตสฺมา โส จินฺเตสิ "ยทิ ทฺวารํ น วิวรียติ, ๑- อชฺช กณฺฐกสฺส ปิฏฺเฐ นิสินฺโน ฉนฺนํ วาลธึ คาหาเปตฺวา เตน สทฺธึเยว กณฺฐกํ อูรูหิ นิปฺปีเฬตฺวา อฏฺฐารสหตฺถํ ปาการํ อุปฺปติตฺวา อติกฺกเมยฺยนฺ"ติ. ๒- ฉนฺโน จินฺเตสิ "สเจ ทฺวารํ น อุคฺฆาปยติ, อหํ อยฺยปุตฺตํ ขนฺเธ กตฺวา กณฺฐกํ ทกฺขิณหตฺเถน ปริกฺขิปนฺโต อุปกจฺฉเก กตฺวา อุปติตฺวา ปาการํ อติกฺกมิสฺสามี"ติ. กณฺฐโก จินฺเตสิ "อหํ ทฺวาเร อวิวริยมาเน ยถานิสินฺนเมว อยฺยปุตฺตํ คหิตวาลธินา ฉนฺเนน สทฺธึ อุปติตฺวา ปาการสฺส ปุรโต ปติฏฺฐหิสฺสามี"ติ. เอวเมว ตโย ปุริสา จินฺตยึสุ. ๒- ทฺวาเร อธิวตฺถา เทวตา มหาทฺวารํ วิวรึสุ.