ตตฺถ ทานํ ปวตฺเตสึ มิคปกฺขินราทินนฺ"ติ- อาทิมาห.

ตตฺถ ตทาติ ตสฺมึ เนมิราชกาเล. มาปยิตฺวานาติ การาเปตฺวา. จตุสฺสาลนฺติ จตูสุ ทิสาสุ สมฺพนฺธสาลํ. จตุมฺมุขนฺติ จตูสุ ทิสาสุ จตูหิ ทฺวาเรหิ ยุตฺตํ. ทานสาลาย หิ มหนฺตภาวโต เทยฺยธมฺมสฺส ยาจกชนสฺส จ พหุภาวโต น สกฺกา เอเกเนว ทฺวาเรน ทานธมฺมํ ปริยนฺตํ กาตุํ เทยฺยธมฺมญฺจ ปริโยสาเปตุนฺติ สาลาย จตูสุ ทิสาสุ จตฺตาริ มหาทฺวารานิ การาเปสิ. ตตฺถ ทฺวารโต ปฏฺฐาย ยาว โกณา เทยฺยธมฺโม ราสิกโต ติฏฺฐติ. อรุณุคฺคํ อาทึ กตฺวา ยาว ปกติยา สํเวสนกาโล, ตาว ทานํ ปวตฺเตติ. อิตรสฺมิมฺปิ กาเล อเนกสตา ปทีปา ฌายนฺติ. ยทา ยทา อตฺถิกา อาคจฺฉนฺติ, ตทา ตทา ทียเตว. ตญฺจ ทานํ น กปณทฺธิกวนิพฺพกยาจกานญฺเญว, อถ โข อฑฺฒานํ มหาโภคานมฺปิ อุปกปฺปนวเสน มหาสุทสฺสนทานสทิสํ อุฬารตรปณีตตรานํ เทยฺยธมฺมานํ ปริจฺจชนโต สพฺเพปิ สกลชมฺพุทีปวาสิโน มนุสฺสา ปฏิคฺคเหสุํ เจว ปริภุญฺชึสุ จ. สกลชมฺพุทีปํ หิ อุนฺนงฺคลํ กตฺวา มหาปุริโส ตทา มหาทานํ ปวตฺเตสิ. ยถา จ มนุสฺสานํ, เอวํ มิคปกฺขิเก อาทึ กตฺวา ติรจฺฉานคตานมฺปิ ทานสาลาย พหิ เอกมนฺเต เตสํ อุปกปฺปนวเสน ทานํ ปวตฺเตสิ. เตน วุตฺตํ "ตตฺถ ทานํ ปวตฺเตสึ, มิคปกฺขินราทินนฺ"ติ. น เกวลญฺจ ติรจฺฉานานเมว, เปตานมฺปิ ๑- ทิวเส ทิวเส ปตฺตึ ทาเปสิ. ยถา จ เอกิสฺสา ทานสาลาย, เอวํ ปญฺจสุปิ ทานสาลาสุ ทานํ ปวตฺติตฺถ. ปาฬิยํ ปน "ตทาหํ มาปยิตฺวาน, จตุสฺสาลํ จตุมฺมุขนฺ"ติ เอกํ วิย วุตฺตํ, ตํ นครมชฺเฌ ทานสาลํ สนฺธาย วุตฺตํ.

ตตฺถ อจฺฉาทนนฺติ โขมสุขุมาทินานาวิธนิวาสนปารุปนํ. สยนนฺติ มญฺจปลฺลงฺกาทิญฺเจว โคนกจิตฺตกาทิญฺจ อเนกวิธํ สยิตพฺพกํ, อาสนมฺปิ เจตฺถ สยนคฺคหเณเนว คหิตนฺติ วตฺตพฺพํ. อนฺนํ ปานญฺจ โภชนนฺติ เตสํ เตสํ สตฺตานํ ยถาภิรุจิตํ นานคฺครสํ อนฺนญฺเจว ปานญฺจ อวสิฏฺฐํ นานาวิธโภชนวิกติญฺจ. อพฺโพจฺฉินฺนํ กริตฺวานาติ อารมฺภโต ปฏฺฐาย ยาว อายุปริโยสานา อโหรตฺตํ อวิจฺฉินฺนํ กตฺวา.

เล่มที่ ๓๓ ขุททกนิกาย อปทาน ภาค ๒-พุทธวงศ์-จริยาปิฎก๑,๔๔๒

ที่มาและฉบับอื่นของ “๖. เนมิราชจริยา”