อถ นํ เทวคโณ "มหาราช กุหึ คตตฺถา"ติ อาห. สกฺโก "มิถิลายํ เนมิรญฺโญ กงฺขํ ฉินฺทิตุนฺ"ติ ตมตฺถํ ปกาเสนฺโต ๑- โพธิสตฺตสฺส คุเณ วิตฺถารโต วณฺเณสิ. ตํ สุตฺวา เทวา "มหาราช มยํ เนมิราชานํ ทฏฺฐุกามมฺหา, สาธุ นํ ปกฺโกสาเปหี"ติ วทึสุ. สกฺโก "สาธู"ติ สมฺปฏิจฺฉิตฺวา มาตลึ อามนฺเตสิ "คจฺฉ เนมิราชานํ เวชยนฺตํ อาโรเปตฺวา อาเนหี"ติ. โส "สาธู"ติ สมฺปฏิจฺฉิตฺวา รเถน คนฺตฺวา ตตฺถ มหาสตฺตํ อาโรเปตฺวา เตน ยาจิโต ยถากฺกมํ ปาปกมฺมีนํ ปุญฺญกมฺมีนญฺจ ฐานานิ อาจิกฺขนฺโต อนุกฺกเมน เทวโลกํ เนสิ. เทวาปิ โข "เนมิราชา อาคโต"ติ สุตฺวา ทิพฺพคนฺธวาสปุปฺผหตฺถา ยาว จิตฺตกูฏทฺวารโกฏฺฐกา ปจฺจุคฺคนฺตฺวา มหาสตฺตํ ทิพฺพคนฺธาทีหิ ปูเชนฺตา สุธมฺมํ เทวสภํ อาทยึสุ. ราชา รถา โอตริตฺวา เทวสภํ ปวิสิตฺวา สกฺเกน สทฺธึ เอกาสเน นิสีทิตฺวา เตน ทิพฺเพหิ กาเมหี"ติ นิมนฺตยมาโน "อลํ มหาราช มยฺหํ อิเมหิ ยาจิตกูปเมหิ กาเมหี"ติ ปฏิกฺขิปิตฺวา อเนกปริยาเยน ธมฺมํ เทเสตฺวา มนุสฺสคณนาย สตฺตาหเมว ฐตฺวา "คจฺฉามหํ มนุสฺสโลกํ, ตตฺถ ทานาทีนิ ปุญฺญานิ กริสฺสามี"ติ อาห. สกฺโก "เนมิราชานํ มิถิลํ เนหี"ติ มาตลึ อาณาเปสิ. โส ตํ เวชยนฺตรถํ อาโรเปตฺวา ปาจีนทิสาภาเคน มิถิลํ ปาปุณิ. มหาชโน ทิพฺพรถํ ทิสฺวา รญฺโญ ปจฺจุคฺคมนํ อกาสิ. มาตลิ สีหปญฺชเร มหาสตฺตํ โอตาเรตฺวา อาปุจฺฉิตฺวา สกฏฺฐานเมว คโต. มหาชโนปิ ราชานํ ปริวาเรตฺวา "กีทิโส เทว เทวโลโก"ติ ปุจฺฉิ. ราชา เทวโลกสมฺปตฺตึ วณฺเณตฺวา ตุเมฺหปิ ทานาทีนิ ปุญฺญานิ กโรถ, เอวํ ตสฺมึ เทวโลเก อุปฺปชฺชิสฺสถา"ติ ธมฺมํ เทเสสิ. โส อปรภาเค ปุพฺเพ วุตฺตนเยน ปลิตํ ทิสฺวา ปุตฺตสฺส รชฺชํ ปฏิจฺฉาเปตฺวา กาเม ปหาย ปพฺพชิตฺวา จตฺตาโร พฺรหฺมวิหาเร ภาเวตฺวา พฺรหฺมโลกูปโค อโหสิ. ตทา สกฺโก อนุรุทฺโธ อโหสิ. มาตลิ อานนฺโท. จตุราสีติ ราชสหสฺสานิ พุทฺธปริสา. เนมิราชา โลกนาโถ.

ตสฺส อิธาปิ เหฏฺฐา วุตฺตนเยเนว โพธิสมฺภารา นิทฺธาเรตพฺพา. ตถา พฺรหฺมโลกสมฺปตฺตึ ปหาย ปุพฺเพ อตฺตนา ปวตฺติตํ กลฺยาณวตฺตํ อนุปฺปพนฺเธสฺสามีติ มหากรุณาย มนุสฺสโลเก นิพฺพตฺตนํ, อุฬาโร ทานชฺฌาสโย, ตทนุรูปา ทานาทีสุ ปฏิปตฺติ, มหาชนสฺส จ ตตฺถ ปติฏฺฐาปนํ, ยาว เทวมนุสฺสานํ ปตฺถฏยสตา, สกฺกสฺส เทวราชสฺส อุปสงฺกมเน อติวิมฺหยตา, ๑- เตน ทิพฺพสมฺปตฺติยา นิมนฺติยมาโนปิ ตํ อนลงฺกริตฺวา ปุญฺญสมฺภารปริพฺรูหนตฺถํ ปุน มนุสฺสวาสูปคมนํ, ลาภสมฺปตฺตีสุ สพฺพตฺถ อลคฺคภาโวติ เอวมาทโย คุณานุภาวา นิทฺธาเรตพฺพาติ.

เล่มที่ ๓๓ ขุททกนิกาย อปทาน ภาค ๒-พุทธวงศ์-จริยาปิฎก๑,๔๔๖

ที่มาและฉบับอื่นของ “๖. เนมิราชจริยา”