ปวิสิตฺวา จ เต ตตฺถ รมณีเย ภูมิภาเค อสฺสมํ มาเปตฺวา ตาปสปพฺพชฺชาย ปพฺพชิตฺวา ตตฺถ วสึสุ. เต อุโภปิ ภาตโร มาตาปิตโร ปฏิชคฺคึสุ. เตสุ นนฺทปณฺฑิโต "มยา อาภตผลาผลาเนว มาตาปิตโร ขาทาเปสฺสามี"ติ หิยฺโย จ ปุริมโคจรคหิตฏฺฐานโต จ ยานิ ตานิ อวเสสานิ ผลาผลานิ ปาโตว อาเนตฺวา มาตาปิตโร ขาทาเปติ. เต ตานิ ขาทิตฺวา มุขํ วิกฺขาเลตฺวา อุโปสถิกา โหนฺติ. โสณปณฺฑิโต ปน ทูรํ คนฺตฺวา มธุรมธุรานิ สุปกฺกานิ อาหริตฺวา อุปนาเมติ. อถ นํ เต "ตาต กนิฏฺเฐน อาภตานิ มยํ ขาทิตฺวา อุโปสถิกา ชาตา, อิทานิ โน อตฺโถ นตฺถี"ติ วทนฺติ. อิติ ตสฺส ผลาผลานิ ปริโภคํ น ลภนฺติ วินสฺสนฺติ, ปุนทิวสาทีสุปิ ตเถวาติ เอวํ โส ปญฺจาภิญฺญตาย ทูรมฺปิ คนฺตฺวา อาหรติ, เต ปน น ขาทนฺติ.

อถ มหาสตฺโต จินฺเตสิ "มาตาปิตโร สุขุมาลา, นนฺโท จ ยานิ ตานิ อปกฺกานิ ทุปฺปกฺกานิ ผลาผลานิ อาหริตฺวา ขาทาเปติ, เอวํ สนฺเต อิเม น จิรํ ปวตฺติสฺสนฺติ, วาเรสฺสามิ นนฺ"ติ. อถ นํ อามนฺเตตฺวา "นนฺท อิโต ปฏฺฐาย ผลาผลํ อาหริตฺวา มมาคมนํ ปติมาเนหิ, อุโภ เอกโตว ขาทาเปสฺสามา"ติ อาห. เอวํ วุตฺเตปิ อตฺตโน ปุญฺญํ ปจฺจาสีสนฺโต น ตสฺส วจนมกาสิ. มหาสตฺโต ตํ อุปฏฺฐานํ อาคตํ "น ตฺวํ ปณฺฑิตานํ วจนํ กโรสิ, อหํ เชฏฺโฐ, มาตาปิตโร จ มเมว ภาโร, อหเมว เน ปฏิชคฺคิสฺสามิ, ตฺวํ อิโต อญฺญตฺถ ยาหี"ติ ตสฺส อจฺฉรํ ปหริ.

เล่มที่ ๓๓ ขุททกนิกาย อปทาน ภาค ๒-พุทธวงศ์-จริยาปิฎก๑,๘๐๓

ที่มาและฉบับอื่นของ “๕. โสณนันทปัณฑิตจริยา”