อถ มหาสตฺโต เทวตาหิ ยาจิยมาโนปิ เทวตานํ ปฏิญฺญํ อทตฺวาว กาลทีปเทสกุลชเนตฺติอายุปริจฺเฉทวเสน ปญฺจวิธํ มหาวิโลกนํ นาม วิโลเกสิ.

ตโต ทีปํ โอโลเกนฺโต "ชมฺพุทีเปเยว พุทฺธา นิพฺพตฺตนฺตี"ติ ทีปํ ปสฺสิ. ตโต "ชมฺพุทีโป นาม มหา ทสโยชนสหสฺสปริมาโณ, กตรสฺมึ นุ โข ปเทเส พุทฺธา นิพฺพตฺตนฺตี"ติ เตสํ วิโลเกนฺโต มชฺฌิมเทสํ ปสฺสิ. ตโต กุลํ วิโลเกนฺโต "พุทฺธา นาม โลกสมฺมเต กุเล นิพฺพตฺตนฺติ, อิทานิ ขตฺติยกุลํ โลกสมฺมตํ, ตตฺถ นิพฺพตฺติสฺสามิ, สุทฺโธทโน นาม เม ราชา ปิตา ภวิสฺสตี"ติ กุลํ อทฺทส. ตโต มาตรํ วิโลเกนฺโต "พุทฺธมาตา นาม โลลา สุราธุตฺตา น โหติ, อขณฺฑปญฺจสีลาติ อยญฺจ มหามายา นาม เทวี เอทิสา, อยํ เม มาตา ภวิสฺสตีติ กิตฺตกํ อสฺสา อายู"ติ อาวชฺเชนฺโต ทสนฺนํ มาสานํ อุปริ สตฺตทิวสานิ ปสฺสิ. อิติ อิมํ ปญฺจวิธวิโลกนํ วิโลเกตฺวา "กาโล เม มาริส พุทฺธภาวายา"ติ เทวตานํ ปฏิญฺญํ ทตฺวา ตตฺถ ยาวตายุกํ ฐตฺวา ตโต จวิตฺวา สกฺยราชกุเล มายาเทวิยา กุจฺฉิยํ ปฏิสนฺธึ อคฺคเหสิ. เตน วุตฺตํ:-

[๖๘] "ตุสิตา กายา จวิตฺวาน ยทา โอกฺกมิ กุจฺฉิยํ

เล่มที่ ๓๓ ขุททกนิกาย อปทาน ภาค ๒-พุทธวงศ์-จริยาปิฎก๔๔๖

ที่มาและฉบับอื่นของ “รัตนะจงกรมกัณฑ์”