@๒ วิ.มหา. ๔/๑๓/๑๓, มู. ๑๒/๓๓/๒๐, ม.ม. ๑๓/๓๑๖/๒๙๖, ม.อุ. ๑๔/๓๒๓/๒๙๖

@สํ.มหา. ๑๙/๑๐๘๑/๓๗๖, ขุ.ปฏิ. ๓๑/๕๙๘/๕๐๕, (สฺยา) โพธึ อมตํ อสงฺขตนฺ"ติ เอตฺถ นิพฺพาเน. "อนฺตรา จ คยํ อนฺตรา จ โพธินฺ"ติ ๑- เอตฺถ อสฺสตฺถรุกฺเข. "โพธิ โข ราชกุมาโร โภโต โคตมสฺส ปาเท สิรสา วนฺทตี"ติ ๒- เอตฺถ ปญฺญตฺติยํ. "ปปฺโปติ โพธึ วรภูริเมธโส"ติ ๓- เอตฺถ สพฺพญฺญุตญฺญาเณ. อิธาปิ สพฺพญฺญุตญฺญาเณ ทฏฺฐพฺโพ. อรหตฺตมคฺคญาเณปิ วฏฺฏติ. ๔- อตุลนฺติ ตุลรหิตํ ปมาณาตีตํ, อปฺปมาณนฺติ อตฺโถ. สมฺโพธึ ปตฺวา ธมฺมํ เทเสนฺตสฺส ตสฺส ภควโต ปฐเม ธมฺมเทสเนติ อตฺโถ คเหตพฺโพ.

ยทา ปน จิตฺตํ นาม นครํ อุปนิสฺสาย วิหรนฺโต จมฺปกรุกฺขมูเล กณฺฑมฺพรุกฺขมูเล อมฺหากํ ภควา วิย ติตฺถิยานํ มานมทฺทนํ ยมกปาฏิหาริยํ กตฺวา สุราสุรยุวติสมฺภวเน รุจิรนวกนกรชตมยวรภวเน ตาวตึสภวเน ปาริจฺฉตฺตก- รุกฺขมูเล ปณฺฑุกมฺพลสิลาตเล นิสีทิตฺวา อภิธมฺมํ กเถสิ, ตทา โกฏิสตสหสฺสานํ เทวตานํ ธมฺมาภิสมโย อโหสิ, อยํ ทุติโย อภิสมโย. ยทา ปน สุนนฺโท นาม จกฺกวตฺติราชา สุรภินคเร ปูริตจกฺกวตฺติโต หุตฺวา จกฺกรตนํ ปฏิลภิ. ตํ กิร มงฺคลทสพเล โลเก อุปฺปนฺเน จกฺกรตนํ ฐานา โอสกฺกิตํ ทิสฺวา สุนนฺโท ราชา วิคตานนฺโท พฺราหฺมเณ ปริปุจฺฉิ "อิมํ จกฺกรตนํ มม กุสเลน นิพฺพตฺตํ, กสฺมา ฐานา โอสกฺกิตนฺ"ติ. ตโต เต ตสฺส รญฺโญ โอสกฺกนการณํ พฺยากรึสุ. "จกฺกวตฺติรญฺโญ อายุกฺขเยน วา ปพฺพชฺชูปคมเนน วา พุทฺธปาตุภาเวน วา จกฺกรตนํ ฐานา โอสกฺกตีติ วตฺวา ตุยฺหํ ปน มหาราช อายุกฺขโย นตฺถิ, อติทีฆายุโก ตฺวํ, มงฺคโล ปน สมฺมาสมฺพุทฺโธ โลเก อุปฺปนฺโน, เตน เต จกฺกรตนํ โอสกฺกิตนฺ"ติ. ตํ สุตฺวา สุนนฺโท จกฺกวตฺติราชา สปริชโน ตํ จกฺกรตนํ สิรสา วนฺทิตฺวา อายาจิ "ยาวาหํ ตวานุภาเวน มงฺคลทสพลํ