@su.vi.3/141/63, pa.sūṅ3/425/304 Sadevakassa lokassa pākaṭataraṃ karissāmī"ti. So evaṃ cintetvā bhagavantaṃ imaṃ pañhaṃ apucchi "katamāsu nu kho bhante jātīsu ime buddhakārakā dhammā paripācitā, kathaṃ vā paripākaṃ gatā"ti. Athassa bhagavā tasmiṃ ratanacaṅkame tisandhipallaṅkaṃ ābhujitvā yugandharapabbate bālasūriyo viya virocamāno nisinno "sāriputta mayhaṃ buddhakārakā dhammā samādānato paṭṭhāya nirantaraṃ sakkaccakāritāya vīriyūpatthambhena ca sabbesu kappesu bhavato bhavaṃ jātito jātiṃ paripaccantāyeva ahesuṃ, imasmiṃ pana bhaddakappe imāsu jātīsu te paripakkā jātā"ti dassento "kappe ca satasahasse"tiādinā cariyāpiṭakaṃ buddhāpadāniyanti dutiyābhidhānaṃ dhammapariyāyaṃ abhāsi. Apare pana "ratanacaṅkame caṅkamanto devātidevo devabrahmādīhi pūjiyamāno nigrodhārāme otaritvā vīsatisatasahassakhīṇāsavaparivuto paññattavarabuddhāsane nisinno bhagavā vuttanayeneva āyasmatā sāriputtena pucchito cariyāpiṭakaṃ desesī"ti vadanti. Ettāvatā dūrenidānaavidūrenidānāni saṅkhepato dassetvā cariyāpiṭakassa santikenidānaṃ vitthārato niddiṭṭhanti veditabbaṃ. Dūrenidānaṃ pana asaṅkhyeyyavibhāvanāyaṃ āvibhavissatīti.
[1] Idāni "kappe ca satasahasse"tiādinayappavattāya cariyāpiṭakapāḷiyā atthasaṃvaṇṇanā hoti. Tatrāyaṃ kappasaddo saupasaggo anupasaggo ca vitakkavidhānapaṭibhāgapaññattikālaparamāyusamaṇavohārasamantabhāvātisaddahanachedanaviniyogavinaya- kiriyālesantarakappataṇhādiṭṭhiasaṅkhyeyyakappamahākappādīsu dissati. Tathā hesa "nekkhammasaṅkappo abyāpādasaṅkappo "tiādīsu vitakke āgato "cīvare vikappaṃ āpajjeyyā"tiādīsu vidhāne, adhikavidhānaṃ āpajjeyyāti attho. "satthukappena vata kira bho sāvakena saddhiṃ mantayamānā na jānimhā"tiādīsu paṭibhāge, satthusadisenāti ayaṃ hi tattha attho. "idhāyasmā kappo"tiādīsu paññattiyaṃ. "yena