Tassa sīlatejena sakkassa paṇḍukambalasilāsanaṃ uṇhākāraṃ dassesi. Sakko "ko nu kho maṃ imamhā ṭhānā cāvetukāmo"ti āvajjento paṇḍitaṃ disvā "kimatthaṃ nu kho ayaṃ tāpaso evaṃ dukkaraṃ tapaṃ carati, sakkattaṃ nu kho pattheti, udāhu aññaṃ, vīmaṃsissāmi naṃ. Ayaṃ hi suvisuddhakāyavacīmanosamācāro jīvite nirapekkho udakasittāni kārapattāni khādati, sace sakkattaṃ pattheti, attano sittāni kārapattāni mayhaṃ dassati, no ce, na dassatī"ti brāhmaṇavaṇṇena tassa santikaṃ agamāsi. Bodhisattopi kārapattāni sedetvā "sītalībhūtāni khādissāmī"ti paṇṇasāladvāre nisīdi. Athassa purato sakko brāhmaṇarūpena bhikkhāya atthiko hutvā aṭṭhāsi. Mahāsatto taṃ disvā "lābhā vata me, suladdhaṃ vata me, cirassaṃ vata me yācako diṭṭho"ti somanassappatto hutvā "ajja mama manorathaṃ matthakaṃ pāpetvā dānaṃ dassāmī"ti pakkabhājaneneva ādāya gantvā dānapāramiṃ āvajjetvā attano asesetvāva tassa bhikkhābhājane pakkhipi. Sakko taṃ gahetvā thokaṃ gantvā antaradhāyi. Mahāsattopi tassa datvā puna pariyeṭṭhiṃ anāpajjitvā teneva pītisukhena vītināmesi.

Dutiyadivase pana kārapattāni pacitvā "hiyyo dakkhiṇeyyaṃ alabhiṃ, ajja nu kho kathan"ti paṇṇasāladvāre nisīdi. Sakkopi tatheva āgami. Mahāsatto punapi tatheva datvā vītināmesi. Tatiyadivase ca tatheva datvā "aho vata me lābhā, bahuṃ vata puññaṃ pasavāmi, sacāhaṃ dakkhiṇeyyaṃ labheyyaṃ, evameva māsampi dvemāsampi dānaṃ dadeyyan"ti cintesi. Tīsupi divasesu "tena dānena na lābhasakkārasilokaṃ na cakkavattisampattiṃ na sakkasampattiṃ na brahmasampattiṃ na sāvakabodhiṃ na paccekabodhiṃ patthemi, api ca idaṃ me dānaṃ sabbaññutaññāṇassa paccayo hotū"ti yathādhikāraṃ cittaṃ ṭhapesi. Tena vuttaṃ:-

[4] "tadā maṃ tapatejena santatto tidivābhibhū

dhārento brāhmaṇavaṇṇaṃ bhikkhāya maṃ upāgami.

เล่มที่ ๓๓ ขุททกนิกาย อปทาน ภาค ๒-พุทธวงศ์-จริยาปิฎก๑,๓๖๕

ที่มาและฉบับอื่นของ “๑. อกิตติจริยา”