อาสวโคจฉกะ

[๑๑๐๒] อาสวนิทฺเทเส ปญฺจกามคุณิโก ราโค กามาสโว นาม. รูปารูปภเวสุ ฉนฺทราโค ฌานนิกนฺติ สสฺสตทิฏฺฐิสหคโต ๓- ราโค ภววเสน ปตฺถนา ภวาสโว นาม. ทฺวาสฏฺฐี ทิฏฺฐิโย ทิฏฺฐาสโว นาม. อฏฺฐสุ ฐาเนสุ อญฺญาณํ อวิชฺชาสโว นาม. ตตฺถ ตตฺถ อาคเตสุ ปน อาสเวสุ อสมฺโมหตฺถํ เอกวิธาทิเภโท เวทิตพฺโพ. อตฺถโต เหเต จิรปาริวาสิยฏฺเฐน อาสวาติ เอวํ เอกวิธาว โหนฺติ. วินเย ปน "ทิฏฺฐธมฺมิกานํ อาสวานํ สํวราย สมฺปรายิกานํ อาสวานํ ปฏิฆาตายา"ติ ๔- ทุวิเธน อาคตา. สุตฺตนฺเต สฬายตเน ตาว "ตโยเม อาวุโส อาสวา กามาสโว ภวาสโว อวิชฺชาสโว"ติ ๕- ติวิเธน อาคตา, นิพฺเพธิกปริยาเย "อตฺถิ ภิกฺขเว อาสวา นิรยคมนียา, อตฺถิ อาสวา ติรจฺฉานโยนิคมนียา, อตฺถิ อาสวา ปิตฺติวิสยคมนียา,

@๔ วินย. ๑/๓๙/๒๖ ๕ สํ.สฬา. ๑๘/๕๐๔/๓๑๕ (สฺยา), องฺ. ฉกฺก. ๒๒/๓๓๔/๔๖๓ (สฺยา) อตฺถิ อาสวา มนุสฺสโลกคมนียา, อตฺถิ อาสวา เทวโลกคมนียา"ติ ๑- ปญฺจวิเธน อาคตา, ฉกฺกนิปาเต อาหุเนยฺยสุตฺเต "อตฺถิ อาสวา สํวรา ปหาตพฺพา, อตฺถิ อาสวา ปฏิเสวนา ปหาตพฺพา, อตฺถิ อาสวา อธิวาสนา ปหาตพฺพา, อตฺถิ อาสวา ปริวชฺชนา ปหาตพฺพา, อตฺถิ อาสวา วิโนทนา ปหาตพฺพา, อตฺถิ อาสวา ภาวนา ปหาตพฺพา"ติ ๒- ฉพฺพิเธน อาคตา, สพฺพาสวปริยาเย ๓- ทสฺสนปหาตพฺเพหิ สทฺธึ สตฺตวิเธน อาคตา. อิธ ปเนเต กามาสวาทิเภทโต จตุพฺพิเธน อาคตา. ตตฺรายํ วจนตฺโถ:- ปญฺจกามคุณสงฺขาเต กาเม อาสโว กามาสโว. รูปารูปสงฺขาเต กมฺมโต จ อุปปตฺติโต จ ทุวิเธปิ ภเว อาสโว ภวาสโว. ทิฏฺฐิเอว อาสโว ทิฏฺฐาสโว. อวิชฺชาว อาสโว อวิชฺชาสโว.

[๑๑๐๓] กาเมสูติ ปญฺจสุ กามคุเณสุ. กามจฺฉนฺโทติ กามสงฺขาโต ฉนฺโท, น กตฺตุกมฺยตาฉนฺโท, น ธมฺมจฺฉนฺโท. กามนวเสน รชนวเสน จ กาโมเยว ราโค กามราโค. กามนวเสน นนฺทนวเสน จ กาโมว นนฺทีติ กามนนฺที. เอวํ สพฺพตฺถ กามตฺถํ วิทิตฺวา ตณฺหายนฏฺเฐน กามตณฺหา, สิเนหนฏฺเฐน กามสิเนโห, ปริทยฺหนฏฺเฐน กามปริฬาโห, มุจฺฉนฏฺเฐน กามมุจฺฉา, คิลิตฺวา ปรินิฏฺฐาปนฏฺเฐน กามชฺโฌสานนฺติ เวทิตพฺพํ. อยํ วุจฺจตีติ อยํ อฏฺฐหิ ปเทหิ วิภตฺโต กามาสโว นาม วุจฺจติ.

เล่มที่ ๓๔ ธัมมสังคณี๘๐๕

ที่มาและฉบับอื่นของ “อาสวโคจฉกะ”