น ทุคฺคตึ คจฺฉติ ธมฺมจารีติ. ๑-
อิมสฺสาปิ กมฺมสฺส นิสฺสนฺเทน ตสฺส ภควโต สรีโรภาโส ทสสหสฺสิโลกธาตุํ ผริตฺวา อฏฺฐาสิ.
ตทา อมฺหากํ โพธิสตฺโต สุรุจิ นาม พฺราหฺมโณ หุตฺวา "สตฺถารํ นิมนฺเตสฺสามี"ติ อุปสงฺกมิตฺวา มธุรธมฺมกถํ สุตฺวา "เสฺว มยฺหํ ภิกฺขํ คณฺหถ ภนฺเต"ติ อาห. พฺราหฺมณ กิตฺตเกหิ เต ภิกฺขูหิ อตฺโถติ, กิตฺตกา ปน โว ภนฺเต ปริวารา ภิกฺขูติ. ตทา สตฺถุ ปฐมสนฺนิปาโตเยว โหติ. ตสฺมา "โกฏิสตสหสฺสนฺ"ติ อาห. "ภนฺเต สพฺเพหิปิ สทฺธึ มยฺหํ ภิกฺขํ คณฺหถา"ติ อาห. สตฺถา อธิวาเสสิ. พฺราหฺมโณ สฺวาตนาย นิมนฺเตตฺวา เคหํ คจฺฉนฺโต จินฺเตสิ "อหํ เอตฺตกานํ ภิกฺขูนํ ยาคุภตฺตวตฺถาทีนิ ทาตุํ โน น สกฺโกมิ, นิสีทนฏฺฐานํ ปน กถํ ภวิสฺสตี"ติ. ตสฺส สา จินฺตา จตุราสีติโยชนสหสฺสมตฺถเก ฐิตสฺส เทวรญฺโญ ปณฺฑุกมฺพลสิลาสนสฺส อุณฺหภาวํ ชเนติ. ๒- สกฺโก "โก นุ โข มํ อิมมฺหา ฐานา จาเวตุกาโม"ติ ทิพฺพจกฺขุนา โอโลเกนฺโต มหาปุริสํ ทิสฺวา "อยํ สุรุจิพฺราหฺมโณ พุทฺธปฺปมุขํ ภิกฺขุสํฆํ นิมนฺเตตฺวา นิสีทนตฺถาย จินฺเตสิ, มยาปิ ตตฺถ คนฺตฺวา ปุญฺญโกฏฺฐาสํ คเหตุํ วฏฺฏตี"ติ วฑฺฒกิวณฺณํ นิมฺมินิตฺวา วาสีผรสุหตฺโถ มหาปุริสสฺส ปุรโต ปาตุรโหสิ. โส "อตฺถิ นุ โข กสฺสจิ ภติยา กตฺตพฺพกิจฺจนฺ"ติ อาห. มหาปุริโส ตํ ทิสฺวา "กึ กมฺมํ กริสฺสสี"ติ อาห. มม อชานนสิปฺปํ นาม นตฺถิ, เคหํ วา