@๗ ฉ.ม. รชตายตนนฺติอาทีสุ ๘ องฺ. ปญฺจก. ๒๒/๓๘ (สทฺธสุตฺต)

@๙ ฉ.ม. สกฺขิภพฺพตํ ๑๐ ม.อุ. ๑๔/๑๕๘/๑๔๔

@๑๑ สี. ติวิโธปิ วฏฺฏติ, ม. ติวิธาปิ วฏฺฏนฺติ

วิชานาตีติ วิญฺญาณํ, วิญฺญาณเมว ขนฺโธ วิญฺญาณกฺขนฺโธ. ตสฺส ราสิอาทิวเสน อตฺโถ เวทิตพฺโพ. "มหาอุทกกฺขนฺโธเตฺวว สงฺขํ ๑- คจฺฉตี"ติ ๒- เอตฺถ หิ ราสฏฺเฐน ขนฺโธ วุตฺโต. "สีลกฺขนฺโธ สมาธิกฺขนฺโธ"ติอาทีสุ ๓- คุณฏฺเฐน. "อทฺทสา โข ภควา มหนฺตํ ทารุกฺขนฺธนฺ"ติ ๔- เอตฺถ ปณฺณตฺติมตฺตฏฺเฐน. อิธ ปน รุฬฺหิโต ขนฺโธ วุตฺโต. ราสฏฺเฐน หิ วิญฺญาณกฺขนฺธสฺส เอกเทโส เอกํ วิญฺญาณํ. ตสฺมา ยถา รุกฺขสฺส เอกเทสํ ฉินฺทนฺโต รุกฺขํ ฉินฺทตีติ วุจฺจติ, เอวเมว วิญฺญาณกฺขนฺธสฺส เอกเทสภูตํ เอกมฺปิ วิญฺญาณํ รุฬฺหิโต วิญฺญาณกฺขนฺโธติ วุตฺตํ.

เล่มที่ ๓๔ ธัมมสังคณี๔๒๙

ที่มาและฉบับอื่นของ “บทภาชนีย์”