@๓ ฉ.ม. จิตฺตวิปฺผนฺทิตํ ๔ ฉ.ม. ปตฺติยายตีติ

[๑๓] วิริยินฺทฺริยนิทฺเทเส เจตสิโกติ อิทํ วิริยสฺส นิยมโต เจตสิกภาวทีปนตฺถํ วุตฺตํ, อิทํ หิ วิริยํ "ยทปิ ภิกฺขเว กายิกํ วิริยํ, ตทปิ วิริยสมฺโพชฺฌงฺโค, ยทปิ เจตสิกํ วิริยํ, ตทปิ วิริยสมฺโพชฺฌงฺโคติ อิติ หิทํ อุทฺเทสํ คจฺฉตี"ติ ๑- เอวมาทีสุ สุตฺเตสุ จงฺกมาทีนิ กโรนฺตสฺส อุปฺปนฺนตาย "กายิกนฺ"ติ วุจฺจมานมฺปิ กายวิญฺญาณํ วิย กายิกํ นาม นตฺถิ, เจตสิกเมว ปเนตนฺติ ทีเปตุํ ๒- "เจตสิโก"ติ วุตฺตํ. วิริยารมฺโภติ วิริยสงฺขาโต อารมฺโภ. อิมินา เสสารมฺเภ ปฏิกฺขิปติ. อยํ หิ อารมฺภสทฺโท กมฺเม อาปตฺติยํ กิริยายํ วิริเย หึสาย วิโกปเนติ อเนเกสุ อตฺเถสุ อาคโต.

"ยงฺกิญฺจิ ทุกฺขํ สมฺโภติ สพฺพํ อารมฺภปจฺจยา