@๕ ฉ. จลยติ, ม. เวลายติ ๖ ฉ.ม. วตฺตตีติ

[๓๐๑] สมฺมาอาชีวนิทฺเทเส อกิริยาติอาทีสุ ยาย เจตนาย มิจฺฉาชีวํ อาชีวมาโน กิริยํ กโรติ นาม, อยํ อุปฺปชฺชิตฺวา ตํ กิริยํ กาตุํ น เทตีติ อกิริยาติ อิมินา นเยน โยชนา เวทิตพฺพา. อาชีโว จ นาเมส ปาฏิเยกฺโก นตฺถิ, วาจากมฺมนฺเตสุ คหิเตสุ คหิโตว โหติ ตปฺปกฺขิกตฺตา, ธุวปฏิเสวนวเสน ปนายํ ตโต นีหริตฺวา ทสฺสิโตติ. เอวํ สนฺเต สมฺมาอาชีโว สกิจฺจโก น โหติ, อฏฺฐ มคฺคงฺคานิ น ปริปูเรนฺติ. ตสฺมา สมฺมาอาชีโว สกิจฺจโก กาตพฺโพ, อฏฺฐ มคฺคงฺคานิ ปริปูเรตพฺพานีติ. ตตฺรายํ นโย:- อาชีโว นาม ภิชฺชมาโนปิ กายวจีทฺวาเรสุเยว ภิชฺชติ, มโนทฺวาเร อาชีวเภโท นาม นตฺถิ. ปูรยมาโนปิ ตสฺมึเยว ทฺวารทฺวเย ปูรยติ, ๑- มโนทฺวาเร อาชีวปูรณนฺนาม นตฺถิ. กายทฺวาเร ปน วีติกฺกโม อาชีวเหตุโกปิ อตฺถิ น อาชีวเหตุโกปิ. ตถา วจีทฺวาเร.

ตตฺถ ยํ ราชราชมหามตฺตา ขิฑฺฑาปสุตา สูรภาวํ ทสฺเสนฺตา มิควธํ วา ๒- ปนฺถทุหนํ วา ปรทารวีติกฺกมํ วา กโรนฺติ, อิทํ อกสุลํ กายกมฺมนฺนาม, ตโต วิรติปิ สมฺมากมฺมนฺโต นาม. ยํ ปน น อาชีวเหตุกํ จตุพฺพิธํ วจีทุจฺจริตํ ภาสนฺติ, อิทํ อกุสลํ วจีกมฺมนฺนาม, ตโต วิรติปิ สมฺมาวาจา นาม.

ยํ ปน อาชีวเหตุ เนสาทมจฺฉพนฺธาทโย ปาณํ หนนฺติ, อทินฺนํ อาทิยนฺติ, มิจฺฉาจารํ จรนฺติ, อยํ มิจฺฉาอาชีโว นาม, ตโต วิรติ สมฺมาอาชีโว นาม. ยมฺปิ ลญฺจํ ๓- คเหตฺวา มุสา ภณนฺติ, เปสุญฺญผรุสสมฺผปฺปลาเป ปวตฺเตนฺติ, อยมฺปิ มิจฺฉาอาชีโว นาม, ตโต วิรติ สมฺมาอาชีโว นาม.