@๔-๔ ฉ.ม. อิเม ปาฐา น ทิสฺสนฺติ ๕ ฉ.ม. อยํ สทฺโท น ทิสฺสติ

@๖ ฉ.ม. อยํ ปาโฐ น ทิสฺสติ ๗ ฉ.ม. อยํ ปาโฐ น ทิสฺสติ ๘ ม. คเหตพฺพํ อุปฺปนฺนํ อสงฺขาริกวิปากญฺจ คเหตฺวา ลพฺภมานานิปิ กิริยาชวนานิ ปหาย กุสลชวเนหิ ตทารมฺมณํ อารมฺมเณน จ เวทนํ นิยาเมตฺวา เสกฺขปุถุชฺชนวเสน โสฬสกมคฺโค กถิโต. ยํ ปเนตฺถ อกุสลชวนาวสาเน อเหตุกวิปากเมว ตทารมฺมณํ ทสฺสิตํ, ตํ อิตเรสุ น ทสฺสิตเมว. ตสฺมา ตตฺถ ตํ เตสุ วุตฺตํ สเหตุกวิปากญฺจ เอตฺถาปิ สพฺพมิทํ ลพฺภเตว. ตตฺรายํ นโย:- ยทา หิ กุสลชวนานํ อนฺตรนฺตรา อกุสลํ ชวติ, ตทา กุสลาวสาเน อาจิณฺณสทิสเมว อกุสลาวสาเน สเหตุกํ ตทารมฺมณํ ยุตฺตํ. ยทา นิรนฺตรํ อกุสลเมว, ตทา อเหตุกํ. เอวํ ตาว ปฐมวาเท ยุตฺตํ คเหตพฺพํ.

ทุติยวาเท ปน กุสลโต สสงฺขาราสงฺขารวิธานํ อธิปฺเปตํ, เตเนตฺถ อสงฺขาริกกุสลสฺส อสงฺขาริกเมว วิปากํ สสงฺขาริกกุสลสฺส จ สสงฺขาริกเมว คเหตฺวา ชวเนน ตทารมฺมณนิยามํ อกตฺวา สพฺเพสมฺปิ เสกฺขาเสกฺขปุถุชฺชนานํ อุปฺปตฺติรโห ปิณฺฑชวนวเสเนว ทฺวาทสกมคฺโค กถิโต. ติเหตุกชวนาวสาเน ปเนตฺถ ติเหตุกํ ตทารมฺมณํ ยุตฺตํ, ทุเหตุกชวนาวสาเน ทุเหตุกํ, อเหตุกชวนาวสาเน อเหตุกํ, ภาเชตฺวา ปน น วุตฺตํ. เอวํ ปน ทุติยวาเท ยุตฺตํ คเหตพฺพํ.