Tattha āṇattisamuṭṭhitesu pāṇātipātaadinnādānesu kammampi kāyakammaṃ, dvārampi kammavaseneva "kāyadvāran"ti vadanto kammaṃ rakkhati, dvāraṃ bhindati nāma. Hatthamuddhāsamuṭṭhitesu musāvādādīsu dvārampi kāyadvāraṃ, kammampi dvāravaseneva "kāyakamman"ti vadanto dvāraṃ rakkhati, kammaṃ bhindati nāma. Tasmā "kammaṃ rakkhāmī"ti dvāraṃ na bhinditabbaṃ. "dvāraṃ rakkhāmī"ti kammaṃ na bhinditabbaṃ, yathāvutteneva pana nayena kammañca dvārañca veditabbaṃ, evaṃ kathento hi neva kammaṃ na dvāraṃ bhindatīti.

Kammakathā niṭṭhitā.

Idāni pañca viññāṇāni, pañca viññāṇadvārānītiādīsu cakkhuviññāṇaṃ sotaviññāṇaṃ ghānaviññāṇaṃ jivhāviññāṇaṃ kāyaviññāṇanti imāni pañca viññāṇāni nāma. Cakkhuviññāṇadvāraṃ sotaghānajivhākāyaviññāṇadvāranti imāni pañca viññāṇadvārāni nāma. Imesaṃ pañcannaṃ dvārānaṃ vasena uppannā cetanā neva kāyakammaṃ hoti, na vacīkammaṃ, manokammameva hotīti veditabbā. Cakkhusamphasso sotaghānajivhākāyamanosamphassoti ime pana cha samphassā nāma. Cakkhusamphassadvāraṃ sotaghānajivhākāyamanosamphassadvāranti imāni cha samphassadvārāni nāma.

Cakkhuasaṃvaro sotaghānajivhāpasādakāyacopanakāyaasaṃvaro vācāasaṃvaro manoasaṃvaroti ime aṭṭha asaṃvarā nāma. Te atthato dussīlyaṃ muṭṭhassaccaṃ aññāṇaṃ akkhanti kosajjanti ime pañca dhammā honti. Tesu ekadhammopi pañcadvāre voṭṭhabbanapariyosānesu cittesu nuppajjati, javanakkhaṇeyeva uppajjati. Javane uppannopi pañcadvāre "asaṃvaro"ti vuccati.