Abhidhamme vācanāmaggo nāma sāriputtattherappabhavo, mahāpakaraṇe gaṇanavāropi thereneva ṭhapito. Thero hi "iminā nīhārena dhammantaraṃ amakkhetvāva sukhaṃ gahetuṃ dhāretuṃ pariyāpuṇituṃ vācetuñca hotī"ti gaṇanavāraṃ ṭhapesi. Evaṃ sante therova paṭhamataraṃ ābhidhammiko hotīti? na hoti, sammāsambuddhova paṭhamataraṃ ābhidhammiko hoti. So hi taṃ mahābodhipallaṅke nisīditvā paṭivijjhi. Buddho hutvā ca pana sattāhaṃ ekapallaṅkena nisinno udānaṃ udānesi:-

"yadā have pātubhavanti dhammā

ātāpino jhāyato brāhmaṇassa

athassa kaṅkhā vapayanti sabbā