Iti phassādīni dvattiṃsa, yevāpanakavasena vuttāni cattārīti sabbānipi imasmiṃ dhammuddesavāre chattiṃsa dhammapadāni bhavanti, cattāri apaṇṇakaṅgāni hāpetvā pāliyaṃ āgatāni dvattiṃsameva. Aggahitaggahaṇena panettha phassapañcakaṃ vitakko vicāro pīti cittekaggatā viriyindriyaṃ jīvitindriyaṃ micchādiṭṭhiahirikaṃ anottappaṃ lobho mohoti soḷasa dhammā honti.

Tesu soḷasasu satta dhammā avibhattikā honti, nava savibhattikā honti. Katame satta? phasso saññā cetanā vicāro pīti jīvitindriya mohoti ime Satta avibhattikā. Vedanā cittaṃ vitakko cittekaggatā viriyindriyaṃ micchādiṭṭhi ahirikaṃ anottappaṃ lobhoti ime nava savibhattikā.

Tesu cha dhammā dvīsu ṭhānesu vibhattā, eko tīsu, eko catūsu, eko chasu. Kathaṃ? cittaṃ vitakko micchādiṭṭhi ahirikabalaṃ anottappabalaṃ lobhoti ime cha dvīsu ṭhānesu vibhattā. Etesu hi cittaṃ tāva phassapañcakaṃ patvā "cittaṃ hotī"ti vuttaṃ, indriyāni patvā "manindriyan"ti. Vitakko jhānaṅgāni patvā "vitakko hotī"ti vutto, maggaṅgāni patvā "micchāsaṅkappoti ". Micchādiṭṭhi maggaṅgesupi kammapathesupi micchādiṭṭhiyeva. Ahirikaṃ balāni patvā "ahirikabalaṃ hotī"ti vuttaṃ, lokanāsakadukaṃ patvā "ahirikan"ti. Anottappepi eseva nayo. Lobho mūlaṃ patvā "lobho hotī"ti vutto, kammapathaṃ patvā "abhijjhā"ti. Ime cha dvīsu ṭhānesu vibhattā.

เล่มที่ ๓๔ ธัมมสังคณี๖๑๖

ที่มาและฉบับอื่นของ “จิตดวงที่ ๑”