Kiṃ panetāni tīṇi mahābhūtāni ekappahāreneva āpāthamāgacchanti, udāhu noti? āgacchanti. Evaṃ āgatāni kāyappasādaṃ ghaṭṭenti na ghaṭṭentīti? ghaṭṭenti. Ekappahārenetāni ārammaṇaṃ katvā kāyaviññāṇaṃ uppajjati nuppajjatīti? nuppajjati, kasmā? ābhujitavasena vā hi ussadavasena vā ārammaṇakaraṇaṃ hoti.
Tattha ābhujitavasena tāva pattasmiṃ hi odanena pūretvā ābhaṭe ekaṃ sitthaṃ gahetvā "thaddhaṃ vā mudukaṃ vā"ti vīmaṃsanto kiñcāpi tattha tejopi atthi vāyopi atthi, paṭhavīdhātumeva pana ābhujati. Uṇhodake hatthaṃ otāretvā vīmaṃsanto kiñcāpi tattha paṭhavīpi atthi vāyopi atthi, tejodhātumeva pana ābhujati. Uṇhasamaye vātapānaṃ vivaritvā vātena sarīraṃ paharāpento ṭhito mandamande vāte paharante kiñcāpi tattha paṭhavīpi atthi tejopi atthi, vāyodhātumeva pana ābhujati. Evaṃ ābhujanavasena ārammaṇaṃ karoti nāma.
Yo pana upakkhalati vā sīsena vā rukkhaṃ paharati, bhuñjanto vā sakkharaṃ ḍaṃsati, so kiñcāpi tattha tejopi atthi vāyopi atthi, ussadavasena pana paṭhavīdhātumeva ārammaṇaṃ karoti. Aggiṃ akkamantopi kiñcāpi tattha paṭhavīpi atthi vāyopi atthi, ussadavasena pana tejodhātumeva ārammaṇaṃ karoti. Bahalavāte kaṇṇasakkhaliṃ paharitvā badhirabhāvaṃ karonte viya kiñcāpi tattha paṭhavīpi atthi tejopi atthi, ussadavasena pana vāyodhātumeva ārammaṇaṃ karoti.