Tattha samodhānanti sabbameva hi rūpaṃ samodhānato cakkhāyatanaṃ .pe. Kabaḷiṅkāro āhāro, phoṭṭhabbāyatanaṃ, āpodhātūti pañcavīsatisaṅkhyaṃ hoti. Taṃ vatthurūpena saddhiṃ chabbīsatisaṅkhyaṃ veditabbaṃ, ito aññaṃ rūpaṃ nāma natthīti. Keci pana "middhavādino middharūpaṃ nāma atthī"ti vadanti. Te "addhā munīsi sambuddho, natthi nīvaraṇā tavā"tiādīni vatvā "middharūpaṃ nāma natthī"ti paṭisedhetabbā. Apare "balarūpena saddhiṃ sattavīsati, sambhavarūpena saddhiṃ aṭṭhavīsati, jātirūpena saddhiṃ ekūnatiṃsati, rogarūpena saddhiṃ samatiṃsa rūpānī"ti vadanti. Tepi tesaṃ visuṃ abhāvaṃ dassetvā paṭikkhipitabbā. Vāyodhātuyā hi gahitāya balarūpaṃ gahitameva, aññaṃ balarūpaṃ nāma natthi. Āpodhātuyā sambhavarūpaṃ, upacayasantatīhi jātirūpaṃ, jaratāniccatāya gahitāya rogarūpaṃ gahitameva, aññaṃ rogarūpaṃ nāma natthi, yopi kaṇṇarogādiābādho, so visamapaccayasamuṭṭhitadhātumattameva, na añño tattha rogo nāma atthīti samodhānato chabbīsatimeva rūpāni.

@3 cha.Ma. veditabbā 4 cha.Ma. hidaṃ

@5 cha.Ma. iti-saddo na dissati 6 cha.Ma. ayaṃ pāṭho na dissati

เล่มที่ ๓๔ ธัมมสังคณี๗๖๓

ที่มาและฉบับอื่นของ “จตุกกนิทเทศ”