guṇena nāmamuddheyyaṃ api nāmasahassato"ti.

Yaṃ pana jātassa kumārakassa nāmaggahaṇadivase dakkhiṇeyyānaṃ sakkāraṃ katvā samīpe ṭhitā ñātakā kappetvā pakappetvā "ayaṃ asuko nāmā"ti nāmaṃ karonti, idaṃ kittimanāmaṃ nāma. Yā pana purimapaññatti aparapaññattiyaṃ patati, purimavohāro pacchimavohāre patati. Seyyathīdaṃ? purimakappepi cando candoyeva nāma, etarahipi candoyeva. Atīte suriyo, samuddo, paṭhavī, pabbato pabbatoyeva nāma. Etarahipi pabbatoyevāti. Idaṃ opapātikanāmaṃ nāma. Idaṃ catubbidhampi nāmaṃ ettha ekanāmameva hoti.

Nāmakammanti nāmakaraṇaṃ. Nāmadheyyanti nāmaṭṭhapanaṃ. Niruttīti nāmanirutti. Byañjananti nāmabyañjanaṃ. Yasmā panetaṃ atthaṃ byañjayati, tasmā evaṃ vuttaṃ. Abhilāpoti nāmābhilāpova. Sabbeva dhammā adhivacanapathāti adhivacanassa nopathadhammā nāma natthi. Ekadhammo sabbadhammesu nipatati, sabbadhammā ekadhammasmiṃ nipatanti. Kathaṃ? ayaṃ hi nāmapaññatti ekadhammo, so sabbesu catubhūmikadhammesu nipatatīti. Sattopi saṅkhāropi nāmato muttako nāma natthi.

เล่มที่ ๓๔ ธัมมสังคณี๘๔๑

ที่มาและฉบับอื่นของ “สุตตันติกทุกะ”