พึงทราบการพรรณนาโดยย่อในอภิชฌานิทเทส ดังนี้.

ข้อว่า อภิชฌํ โลเก ปหาย (แปลว่า ละอภิชฌาในโลก) ได้แก่ โลก ชื่ออุปาทานขันธ์ ๕ เพราะอรรถว่ามีการเสื่อมและสลายไปเป็นธรรมดา. เพราะฉะนั้น ในข้อนี้ พึงทราบเนื้อความดังนี้ว่า ท่านละราคะ ข่มกามฉันทะในอุปาทานขันธ์ ๕ แล้ว.

คำว่า วิคตาภิชฺเฌน (แปลว่าจิตที่ปราศจากอภิชฌา) ได้แก่ ชื่อว่ามีอภิชฌาไปปราศแล้ว เพราะละได้แล้วด้วยวิกขัมภนประหาณ. อธิบายว่า มีอภิชฌาไปปราศแล้ว เช่นกับด้วยจักขุวิญญาณ หามิได้.

คำว่า อภิชฺฌาย จิตตํ ปริโสเธติ (แปลว่า ชำระจิตให้บริสุทธิ์จากอภิชฌา) ได้แก่ ย่อมเปลื้องจิตจากอภิชฌา. อธิบายว่า อภิชฌานั้นย่อมปล่อยซึ่งจิตนั้น ครั้นปล่อยแล้ว ย่อมไม่ถือเอาซึ่งจิตนั้นอีกโดยประการใด ภิกษุนั้นย่อมกระทำโดยประการนั้น. ในนิทเทสบททั้งหลาย พึงทราบเนื้อความอย่างนี้ว่า เมื่อเสพ ชื่อว่าย่อมชำระซึ่งจิตนั้น เมื่อเจริญ ชื่อว่าย่อมยังจิตให้หมดจด เมื่อกระทำให้มาก ชื่อว่าย่อมยังจิตให้บริสุทธิ์.