บทว่า จตฺตาริ (๔) เป็นคำกำหนดจำนวน.

บทว่า อริยสจฺจานิ (อริยสัจ) เป็นคำแสดงไขธรรมที่กำหนดไว้.

ก็พึงทราบวินิจฉัยในอุเทศวารมีคำว่า ทุกฺขํ อริยสจฺจํ (ทุกขอริยสัจ) เป็นต้น.

วิภาคโต นิพฺพจน ลกฺขณาทิปฺปเภทโต อตฺถตฺถุทฺธารโต เจว อนูนาธิกโต ตถา กมโต อริยสจฺเจสุ ยํ ญาณํ ตสฺส กิจฺจโต อนฺโตคธานํ ปเภทา อุปมาโต จตุกฺกโต สุญฺญเตกวิธาทีหิ สภาควิสภาคโต วินิจฺฉโย เวทิตพฺโพ วิญฺญุนา สาสนกฺกเม บัณฑิตผู้รู้แจ้ง พึงทราบวินิจฉัยใน ลำดับคำสอน โดยวิภาค ๑ โดยวิเคราะห์ ศัพท์ ๑ โดยประเภทมีลักษณะเป็นต้น ๑ โดยอรรถ ๑ โดยถอดความ ๑ โดยไม่หย่อน ไม่ยิ่ง ๑ โดยลำดับ ๑ โดยกิจแห่งญาณใน อริยสัจ ๑ โดยประเภทแห่งธรรมที่หยั่งลง ภายใน ๑ โดยอุปมา ๑ โดยจตุกะ (หมวด ๔) ๑ โดยสุญญตา (ว่าง) ๑ โดยเป็นธรรมอย่างเดียว กันเป็นต้น ๑ โดยสภาคะและวิสภาคะ ๑. ว่าด้วยวินิจฉัยโดยวิภาค

เล่มที่ ๓๕ วิภังค์๒๕๕

อรรถกถา ฉบับแปลไทย เป็นงานของผู้แปลและผู้จัดพิมพ์ฉบับแปล คัดมาตามต้นฉบับโดยไม่แก้ถ้อยคำ แสดงภายใต้ เงื่อนไขนี้ หากเจ้าของประสงค์ให้นำออก แจ้งที่ saddhammadana@gmail.com จะนำออกทันที

ที่มาและฉบับอื่นของ “อริยสัจ ๔”