พึงทราบโศกนี้ว่าเป็นทุกข์ เพราะความเป็นวัตถุที่ตั้งแห่งทุกข์ทั้ง ๒ นี้ด้วยประการฉะนี้แล.

อีกอย่างหนึ่ง

สตฺตานํ หทยํ โสโก สลฺลํ วิย วิตุชฺชติ อคฺคีตตฺโตว นาราโจ ภูสญฺจ อุหเต ปุน, สมาวหติ จ พฺยาธิ ชรามรณเภทนํ ทุกฺขํปิ วิวิธํ ยสฺมา ตสฺมา ทุกฺโขติ วุจฺจติ โศก ย่อมเสียดแทงหทัยของเหล่าสัตว์ ดุจลูกศร และย่อมแผดเผาอย่างแรงกล้าอีก เหมือน หลาวเหล็กเผาไฟสังหารอยู่ เพราะโศกนั้นย่อมนำ มาพร้อมแม้ซึ่งทุกข์ชนิดต่างๆ อันต่างโดยพยาธิ ชราและมรณะฉะนั้น โศกนั้น พระผู้มีพระภาคเจ้า จึงตรัสว่า เป็นทุกข์แล. ว่าด้วยนิเทศปริเทวะ (บาลีข้อ ๑๕๐)

พึงทราบวินิจฉัยในนิเทศปริเทวะ ต่อไป.

เล่มที่ ๓๕ วิภังค์๓๔๐

อรรถกถา ฉบับแปลไทย เป็นงานของผู้แปลและผู้จัดพิมพ์ฉบับแปล คัดมาตามต้นฉบับโดยไม่แก้ถ้อยคำ แสดงภายใต้ เงื่อนไขนี้ หากเจ้าของประสงค์ให้นำออก แจ้งที่ saddhammadana@gmail.com จะนำออกทันที

ที่มาและฉบับอื่นของ “อริยสัจ ๔”