ปตฺตทานาทีสุปิ ปตฺตทาเนนาติ ปจฺจยเหตุเกน ปตฺตทาเนนาติอาทิ สพฺพํ เวฬุทาเน วุตฺตนเยเนว เวทิตพฺพํ. ครุภณฺฑตาย ปเนตฺถ อยํ วินิจฺฉโย. ปตฺตมฺปิ หิ ยตฺถ วิกฺกายติ, คนฺถิกาทโย คนฺถปลิเวธนาทีนํ ๑- อตฺถาย คณฺหนฺติ, ตาทิเส ทุลฺลภฏฺฐาเนเยว ครุภณฺฑํ โหติเอว. เอส ตาว กึสุกปตฺตกณฺณปิลนฺธนตาลปตฺตาทีสุ วินิจฺฉโย.

ตาลปณฺณมฺปิ อิมสฺมึเยว ฐาเน กเถตพฺพํ. ตาลปณฺณมฺปิ หิ สยํ ชาเต ตาลวเน สํเฆน ปริจฺฉินฺนฏฺฐาเนเยว ครุภณฺฑํ, น ตโต ปรํ. โรปิมตาเลสุ สพฺพมฺปิ ครุภณฺฑํ. ตสฺส ปมาณํ เหฏฺฐิมโกฏิยา อฏฺฐงฺคุลปฺปมาโณปิ ริตฺตโปตฺถโก. ติณมฺปิ เอตฺเถว ปกฺขิปิตฺวา กเถตพฺพํ. ยตฺถ ปน ติณํ นตฺถิ, ตตฺถ มุญฺชปลาลนาฬิเกรปณฺณาทีหิปิ ฉาเทนฺติ, ตสฺมา ตานิปิ ติเณเนว สงฺคหิตานิ. อิติ มุญฺชปลาลาทีสุ ยงฺกิญฺจิ มุฏฺฐิปฺปมาณํ ติณํ นาฬิเกรปณฺณาทีสุ จ เอกปณฺณมฺปิ สํฆสฺส ทินฺนํ วา ตตฺถชาตกํ วา พหิอาราเม สํฆสฺส ติณวตฺถุมฺหิ ชาตติณํ วา รกฺขิตโคปิตํ ครุภณฺฑํ โหติ. ตํ ปน สํฆกมฺเม จ เจติยกมฺเม จ กเต อติเรกํ ปุคฺคลิกกมฺเม ทาตุํ ๒- วฏฺฏติ. เหฏฺฐา วุตฺตเวฬุมฺหิปิ เอเสว นโย.

ปุปฺผทาเน "เอตฺตเกสุ รุกฺเขสุ ปุปฺผานิ วิสฺสชฺเชตฺวา ยาคุภตฺตวตฺเต อุปเนนฺตุ, เอตฺตเกสุ เสนาสนปฏิสงฺขรเณสุ อุปเนนฺตู"ติ เอวํ นิยมิตฏฺฐาเนเอว ปุปฺผานิ ครุภณฺฑานิ โหนฺติ. ปรตีเร สามเณรา ปุปฺผานิ โอจินิตฺวา ราสึ กโรนฺติ. ปญฺจงฺคสมนฺนาคโต ปุปฺผภาชโก ภิกฺขุสํฆํ คเณตฺวา โกฏฺฐาเส กโรติ,