จกฺขุอาทีสุ จาปิ เต เต จิตฺตเจตสิกา ธมฺมา นิวสนฺติ ตทายตฺตวุตฺติตายาติ จกฺขฺวาทโย เนสํ นิวาสนฏฺฐานํ. จกฺขฺวาทีสุ จ เต อากิณฺณา ตนฺนิสิตตฺตา ตทารมฺมณตฺตา จาติ จกฺขฺวาทโย เนสํ อากโร. จกฺขฺวาทโย จ เนสํ สโมสรณฏฺฐานํ ตตฺถ ตตฺถ วตฺถุทฺวารารมฺมณวเสน สโมสรณโต. จกฺขฺวาทโย จ เนสํ สญฺชาติเทโส ตนฺนิสฺสยารมฺมณภาเวน ตตฺเถว อุปฺปตฺติโต. จกฺขฺวาทโย จ เนสํ การณํ เตสํ อภาเว อภาวโตติ. อิติ นิวาสนฏฺฐานฏฺเฐน อากรฏฺเฐน สโมสรณฏฺฐานฏฺเฐน สญฺชาติเทสฏฺเฐน การณฏฺเฐนาติ อิเมหิปิ ๖- การเณหิ เอเต ธมฺมา อายตนนฺติ วุจฺจนฺติ. ตสฺมา ยถาวุตฺเตนตฺเถน จกฺขุญฺจ ตํ อายตนญฺจาติ จกฺขฺวายตนํ ฯเปฯ ธมฺมา จ เต อายตนญฺจาติ ธมฺมายตนนฺติ เอวํ ตาเวตฺถ อตฺถโต วิญฺญาตพฺโพ วินิจฺฉโย.

ลกฺขณโตติ จกฺขฺวาทีนํ ลกฺขณโตเปตฺถ วิญฺญาตพฺโพ วินิจฺฉโย. ตานิ จ ปน เตสํ ลกฺขณานิ เหฏฺฐา รูปกณฺฑนิทฺเทเส วุตฺตนเยเนว เวทิตพฺพานิ.

@๓ ฉ.ม. รชตายตนนฺติ.... ๔ องฺ. ปญฺจก. ๒๒/๓๘/๔๖ (สฺยา)